search.noResults

search.searching

dataCollection.invalidEmail
note.createNoteMessage

search.noResults

search.searching

orderForm.title

orderForm.productCode
orderForm.description
orderForm.quantity
orderForm.itemPrice
orderForm.price
orderForm.totalPrice
orderForm.deliveryDetails.billingAddress
orderForm.deliveryDetails.deliveryAddress
orderForm.noItems
Een luchtfoto van het park in Wilp. Zichtbaar zijn de geraamtes waar de panelen op komen. Het park moet 12.000 huishoudens van energie gaan voorzien en wordt aangesloten door netbeheerder Enexis.


Netbeheerders investeren fors


dat de aantallen aanvragen voor zonprojecten steeds toenemen. Mogelijk gevolg van de groei is dat de kostprijs van de panelen daalt, aldus Besten. De overheid kan dan eventueel beslissen dat er minder subsidie nodig is, en voorrang geven aan CO2 CO2


-reducerende maatregelen – zoals -opslag onder de grond – bij de toekenning van subsi-


diegelden. Dubbel gevoel


Ook al is het financieel aantrekkelijk om zonnepanelen te plaatsen waar dat kan, toch gaat het ook met een dubbel gevoel, wanneer grond uit productie genomen wordt. Dubbel ruimtegebruik met plek voor zon en landbouw zou dat nadeel ondervangen. Maar tot op heden is dat niet erg succesvol. “Het beperkt zich met name tot wat schapen onder de panelen”, aldus Besten. Het is eerder de vraag hoeveel grond je als samenleving wilt inzetten voor zonneparken. Het benutten van daken op nieuwe en bestaande gebouwen is wat betreft gebruik van de beschikbare ruimte efficiënt, maar het realiseren van zonneparken op gronden biedt ontwikkelaars momenteel veel meer voordelen.


Succes leidt tot verzet


In Nederland zou volgens het Klimaatakkoord ongeveer 2% van de landbouwgrond ingezet moeten worden voor zonneparken. Dat is zo’n 40.000 hectare. Die oppervlakte is nog lang niet gerealiseerd, maar er wordt door project- ontwikkelaars hard naartoe gewerkt. “Er zitten letterlijk duizenden hectares zonnepark in de pijplijn. Het groene geld is er blijkbaar voor”, aldus Besten.


Maar daarmee neemt de maatschappelijke druk tegen zonneparken toe. Burgers, natuurorganisaties, maar ook boeren zijn kritisch over landschapsderving en verlies van de waarde van landbouwgrond. Een snelle blik op Recht- spraak.nl levert meerdere tientallen rechtsprocedures op tegen de initiatieven. Wie aan een park begint, moet dus rekening houden met een lange voorbereiding.


BOERDERIJ 105 — no. 28 (7 april 2020) 9


De schaarste op de netten in Neder- land is goed zichtbaar. Veel gebieden kleuren rood. Investeringen zijn no- dig om aan de toenemende vraag te voldoen. Netbeheerder Liander (Gel- derland, Noord-Holland, Flevoland, Friesland en Zuid-Holland) investeert dit jaar € 882 miljoen om knelpunten op te lossen. Vorig jaar investeerde de netbeheerder ruim € 800 miljoen in de netten. Uitbreiding kost echter veel tijd vanwege lange vergunning- trajecten. “Ook staat de uitvoering van het werk onder druk door een tekort aan technici. Hierdoor lopen de wachttijden op”, aldus Liander. Ook netbeheerder Enexis (Gronin- gen, Drenthe, Overijssel, Noord-Bra- bant en Limburg) trekt extra geld uit. Met ruim € 43 miljoen wil Enexis 11 mobiele middenspanningsstations aanschaffen, goed voor ongeveer 1 gigawatt extra vermogen. Dat is volgens de netbeheerder genoeg om 1.000 hectare zonnepanelen op aan te sluiten. Juist omdat de stations mobiel zijn kunnen ze snel gereali- seerd worden. Daarmee wil Enexis de wachtlijst voor duurzame projec- ten zo snel mogelijk verkorten. Deze


investering is bovenop de € 250 miljoen die bedoeld is voor netwerk- uitbreidingen voor het aansluiten van duurzame projecten op land. Minder problemen op het net doen zich voor bij netbeheerder Stedin, die het grootste deel van de provincie Zuid-Holland en regio Weert in Limburg beheert. Buiten beperkte capaciteit op enkele plaat- sen zijn er geen plekken waar het net compleet vol is. Ook Stedin inves- teert de komende jaren in nieuwe transformators, het verzwaren van transformators en het plaatsen van schakelaars. Ook TenneT investeert de komen- de jaren ieder jaar € 4 tot 5 miljard in de duurzame energietransitie. Met name netuitbreiding- en onderhoud krijgen aandacht. TenneT beheert de hoogspanningstransportnetten in Nederland en Duitsland. Via onderstations wordt de (hoog)span- ning omlaag gebracht, zodat deze uiteindelijk beschikbaar komt voor dagelijks gebruik. In totaal beheren zeven regionale netbeheerders de netten, waarvan Liander, Enexis en Stedin de grootste zijn.


ILLUSTRATIE: LIANDER


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84  |  Page 85  |  Page 86  |  Page 87  |  Page 88  |  Page 89  |  Page 90  |  Page 91  |  Page 92  |  Page 93  |  Page 94  |  Page 95  |  Page 96  |  Page 97  |  Page 98  |  Page 99  |  Page 100  |  Page 101  |  Page 102  |  Page 103  |  Page 104  |  Page 105  |  Page 106  |  Page 107  |  Page 108  |  Page 109  |  Page 110  |  Page 111  |  Page 112  |  Page 113  |  Page 114  |  Page 115  |  Page 116  |  Page 117  |  Page 118  |  Page 119  |  Page 120  |  Page 121  |  Page 122  |  Page 123  |  Page 124