This page contains a Flash digital edition of a book.
TERUGKEERREIS NIEUW-GUINEAVETERANEN ROEPT HERKENNING EN EMOTIES OP


‘Dit land pakt je en laat je niet meer los’


Tekst en foto’s: Bart Hetebrij


Vanaf dit jaar worden er in samen- werking met het Veteraneninstituut (Vi) terugkeerreizen naar Nieuw-Guinea georganiseerd voor kleine groepen veteranen. Voormalige locaties van Nederlandse militairen worden bezocht, er is een herdenking en natuurlijk zijn er toeristische attracties. Bart Hetebrij, die als humanistisch raadsman meereisde namens het Vi, schreef voor Checkpoint een persoonlijk verslag. “Geweldig om toch nog het Sentanimeer te kunnen zien.”


Onder het Zuiderkruis geboren Als volk voor ons verloren, ooit Maar de Papoea’s vergeten, dat nooit.


B


ovenstaande tekst uit Een ode aan de Papoea’s van Andreas Schelfhout geeft precies aan waarom zoveel veteranen nog een keer terug willen naar Nieuw-Guinea. De Papoea’s hebben destijds een onvergetelijke indruk op hen gemaakt, daarom wil- len zij graag met eigen ogen zien hoe het de Papoea’s nu vergaat. En wat is er mooier dan die gevoe- lens met je naaste of een collega- veteraan te delen in een onuitspreke- lijk mooie, tropische omgeving? Zo gaan we in de dampige oerwouden van Waigeo op zoek naar paradijs- vogels. Voor landmachtveteraan Ton Landeweer (88) is dat een loodzware


excursie, die bovendien midden in de nacht begint, maar die beloond wordt met het zicht op baltsende paradijsvogels. “Prachtig was dat, een hoogtepunt van deze reis”, aldus Atie (71), de meereizende echtgenote van Henk Fortgens (75).


Peter Mannie ‘Een schitterende ontvangst valt ons ten deel in het meisjesinternaat.’ 24 MEI 2014


Als ex-marineman heeft Fortgens het goed naar zijn zin op de pinisi MatahariKu, een traditioneel Indo- nesisch houten schip waarmee het grootste deel van de reis wordt afgelegd. Af en toe mag hij weer roerganger zijn. De met krukken lopende Leen Puister (85), zeeman in hart en nieren, vermaakt ons met talloze anekdotes uit zijn diensttijd bij de marine in Indië en Korea (zie ook Checkpoint 1-2007). Hij heeft de tijd van zijn leven. “Heerlijk, dat kojangen (slingeren; red.)”, roept hij enthousiast en steekt nog een Marl- boro op. Met zestien deelnemers en elf bemanningsleden is de boot goed bezet. Het voordeel van varen is dat we op plekken kunnen komen waar geen ander vervoer voorhanden is. Enkele meereizende veteranen zaten destijds op een buitenpost, ergens aan de rand van West-Nieuw-Guinea of Irian Barat, zoals dat deel van Nieuw-Guinea nu wordt genoemd. Ex-marinier Evert Harreman (72) meent bij kampong Aduwey op het eiland Misool zijn bivak te herken- nen. “Ik zat in Manokwari en van daaruit deden we acties in Merauke, Waigeo, Biak en Misool. Ik herken de kali. Vlak daarnaast was ons bivak; vandaar gingen we de bush in voor patrouilles. ’s Avonds hoorde je het gespetter van de krokodillen die uit zee kwamen. Geweldig om dit alle-


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64