search.noResults

search.searching

note.createNoteMessage

search.noResults

search.searching

orderForm.title

orderForm.productCode
orderForm.description
orderForm.quantity
orderForm.itemPrice
orderForm.price
orderForm.totalPrice
orderForm.deliveryDetails.billingAddress
orderForm.deliveryDetails.deliveryAddress
orderForm.noItems
afvangen en opslaan. Daarbij zou het ook nog eens kunnen dat er in de toekomst een model wordt ontwikkeld waarbij die CO2


Tussenoplossing Volgens Grünfeld zijn er bepaalde vormen van industrie waar het reduceren van de uitstoot zonder CCS op korte termijn nog simpelweg onmogelijk is. “Denk aan staal- productie en andere processen waarbij er een behoefte is aan grote hoeveelheden hoogwaardige warmte. Denk daarbij aan de kunstmestindustrie, waarbij waterstof wordt geproduceerd uit aardgas. Je kunt dan proberen om duurzame waterstof in te zetten, maar dan moet er wel voldoende duurzame stroom voorhanden zijn, nog los van het feit dat dat kostentechnisch een hele uitdaging is. Bij dit soort industrieën kun je, tot er een beter alternatief is, die CO2


niet wordt opgeslagen, maar wordt


gebruikt als grondstof. CCS is dus geen lap- middel, maar een tussenoplossing. En voor sommige processen zal CCS misschien voor langere tijd onderdeel moeten uitmaken van het pakket aan maatregelen.”


Transitie Grünfeld is voorzichtig met beweringen over het gebruik van fossiele energie op lange termijn. “Kijk, één ding is zeker: van de wind en de zon alleen kunnen we niet leven. Als we op een koude, windstille ja-


nuaridag geen zon hebben, zullen we toch echt een externe energiebron nodig heb- ben om in onze behoefte te voorzien. Op korte termijn zullen die externe bronnen geen duurzame bronnen zijn. Tussen 2030 en 2050 zullen we vast een duurzame op- lossing hebben gevonden, maar tot die tijd hebben we andere energiebronnen nodig. Het heet niet voor niets een energietransi- tie: dat betekent dat de veranderingen niet van de ene op de andere dag zullen plaats- vinden.”


Beleid De CO2


-reductie, zoals opgenomen in het


reductie kan gaan bewerkstelligen. Ik zeg er ook meteen bij dat ik niet zo snel zie hoe wij op korte termijn 18 megaton CO2


regeerakkoord, is een voorstel en nog geen beleid. Grünfeld: “Wat er in het regeerak- koord staat is bindend voor de betrokken politieke partijen en straks breekt de fase aan dat de politiek aan tafel moet met het bedrijfsleven om te praten over de uitvoe- ring van deze plannen. Als VEMW pakken wij graag die handschoen op. Wij praten graag mee over hoe de industrie die CO2


- moeten gaan afvangen en opslaan.”


Eén ding is zeker: van de wind en de zon alleen kunnen we niet leven...


Oplossing Volgens Grünfeld is de industrie niet zozeer het probleem voor de energietransitie, maar veel meer de oplossing. “De industrie is nood- zakelijk om een duurzame samenleving mo- gelijk te maken, simpelweg omdat de indus- trie de bouwstenen voor zo’n duurzame sa- menleving kan produceren. Wij willen graag met andere betrokkenen de goede plannen en voorwaarden met elkaar gaan combine- ren, zodat er op de juiste projecten geïnves- teerd wordt.” Een complicerende factor met betrekking tot deze investeringen is dat het grootste deel van de bedrijven dat actief is Neder- land, niet in Nederlandse handen is. “CEO’s in het buitenland staan op grote afstand van ons regeerakkoord. Ook buitenlandse bedrijven moeten zich aan de Nederlandse wet houden, maar hun blikveld is ruimer dan Nederland alleen. Zij zoeken naar de beste mogelijkheden om hun bedrijfsactiviteiten uit te voeren en wij moeten er voor zorgen dat Nederland een aantrekkelijk vestigings- land blijft.” Dat brengt overigens een regelmatig terug- kerend probleem met zich mee: het level playing field. Want hoe erg prijzen we ons uit de markt op het moment dat we hier strenge- re maatregelen nemen dan in andere landen? “Ook in China heeft men ontdekt dat onge- remde groei van CO2


een mondiaal probleem, maar door voorop te lopen en te investeren in nieuwe business modellen en nieuwe producten, kun je een land als Nederland aantrekkelijk maken voor buitenlandse bedrijven.”


gint Grünfeld. “En uiteraard is de CO2


Wat zou Grünfeld doen als hij in de schoenen van Minister Wiebes zou staan?


1: Op zoek gaan naar ‘coalition of the willing’. Partijen die aan de kant staan en roepen dat het allemaal niet kan, die zijn niet interessant. Partijen die wél constructief op zoek willen gaan naar oplossingen, mogen meepraten aan tafel.


2: Bedrijven op zeer korte termijn in staat stellen hun gasboilers te vervangen door hybride systemen. “Je moet daar snel mee aan de slag, omdat bedrijven zo’n vervan- ging op een natuurlijk investeringsmoment inplannen. Dat is dus ofwel bij einde levensduur, of bij een grootschalige stop van een installatie. Die momenten zijn schaars, dus die regeling moet je nu al treffen.”


3: Op zeer korte termijn bekijken of de warmtevraag in industriële clusters te verduur- zamen valt middels een ‘warmterotonde’. “Je koppelt daarbij de warmtevraag en het warmte-aanbod van de diverse bedrijven in zo’n cluster. Middels warmtepompen kun je tussentijds op duurzame wijze warmte toevoegen.”


VEMW directeur Hans Grünfeld: “Het heet niet voor niets een energietransitie: dat betekent dat de veran- deringen niet van de ene op de andere dag zullen plaatsvinden.”


8 | nummer 7 | 2017


4: Landbouwafval als bouwstenen voor de chemie inzetten. “In plaats van biomassa bij te stoken in een kolencentrale, is het veel interessanter om bepaalde vormen van biomassa te gebruiken als grondstoffen voor de chemie. Er zijn diverse proeven waaruit is gebleken dat dit soort projecten zeer succesvol kunnen zijn. Je creëert daarmee totaal nieuwe waardeketens.”


-emissies niet werkt”, be- -emissie


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64