This page contains a Flash digital edition of a book.
NIEUW-GUINEAVETERAAN SPEELT MEE IN OPENLUCHTSPEL DE OERFAL ‘Eerbetoon aan Fries verzet’


Door: Klazien van Brandwijk-Wiltjer Foto: Fred van Brandwijk


Toen oud-marineman en Nieuw-Guineaveteraan Joop Romkema (71) in juli 2012 in de krant las dat het mogelijk was om auditie te doen of vrijwilliger te worden voor het openluchtspel De Oerfal besloot hij zich te melden. “Ik zie dit als mijn laatste mogelijkheid om de mannen en vrouwen van het Friese verzet te eren.”


I


n 1958 tekende Joop Romkema voor de marine. “Het leek me geweldig om te gaan varen, een vak te leren en wat van de wereld te zien. En dat is gelukt. Zo ging ik in 1960 aan boord van Hr.Ms. Limburg in het kielzog van Hr.Ms. Karel Doorman mee met de wereldreis naar Nieuw-Guinea. We losten de Amsterdam af en patrouil- leerden in het gebied rond Fak Fak om te voorkomen dat Indonesische infiltranten aan land gingen. In 1963/’64 was ik met Hr.Ms. Dubois op de Nederlandse Antillen. Wie ziet als jonge jongen zoveel van de wereld? Natuurlijk waren er ook moeilijke momenten, maar het was vooral een bijzondere, leerzame periode in mijn leven.”


Agadir


Romkema was nog geen 18 toen Hr.Ms. Gelderland tijdens een oefe- ning met Smaldeel 1 in de buurt van Gibraltar naar Agadir in Marokko werd gedirigeerd. “Op 29 febru- ari 1960 was daar een aardbeving geweest en wij kregen opdracht om zo snel mogelijk naar Agadir te vertrekken. Je weet niet wat je over- komt, wat je ziet en ruikt als je in die verwoeste stad komt. We moesten overlevenden zoeken. Radeloze men- sen wezen ici, ici en dan dacht je dat daar iemand onder het puin lag, maar dan vond je een naaimachine. In mijn beleving vonden we nau- welijks overlevenden in de wijk


waar wij werden ingezet. Meer dan vijftienduizend mensen zijn toen omgekomen.”


De Oerfal


Het openluchtspel De Oerfal gaat over de overval op 8 december 1944 op de strafgevangenis Blokhuispoort in Leeuwarden (zie ook Checkpoint 4-2000). Via de gevangenisdokter wist het verzet dat de Duitsers door martelingen trachtten gevangenen informatie te ontfutselen over het ondergrondse verzet. Een aantal gevangenen had de dokter gevraagd om een pil om een einde aan het leven te kunnen maken om niemand te hoeven verraden. Om te voorko- men dat het hele Friese verzet werd opgerold, bevrijdde de Friese knok- ploeg 51 mensen uit handen van de Duitse bezetter. Tijdens deze gevaar- lijke actie werd geen schot gelost en het lukte om de gevangenen verbor- gen te houden tot de komst van de Canadezen op 15 april 1945. Romkema speelt in het openlucht- spel de rol van Hindrik Jager. “Num- mer 27 op de lijst van 51 te bevrijden gevangenen. Een heel klein rolletje zonder tekst, maar ik ben er trots op. Naast deze rol bouw ik mee aan het decor en ook mijn vrouw is achter de schermen actief. Het is geweldig om op onze leeftijd nog deel uit te mogen maken van dit grootse spel. Daarnaast zie ik het als een soort van eerbetoon aan mijn vader en grootva- der die ook in het verzet zaten.”


Nieuw-Guineaveteraan Joop Romkema.


De Oerfal


Op 29 augustus 2013 vindt de première van het openluchtspel De Oerfal plaats op de grote binnenplaats van de oude gevangenis Blokhuispoort in Leeuwar- den. Daar waar de overval op 8 decem- ber 1944 daadwerkelijk plaatsvond. Het stuk is geschreven door Dick Jansen en is gebaseerd op het boek De Kraak van Arend Jan Wijnsma, de in 1962 gemaakte film De Overval, archiefstuk- ken en de verhalen van nabestaanden en Gerrit Fokkema, de laatste nog levende bevrijde gevangene van de overval.


http://www.deoerfal.nl JUNI 2013 53


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64