This page contains a Flash digital edition of a book.
PILOT MARKERMEER Het 10 ha grote moeraseiland dat Gebr. van der Lee in opdracht van Rijkswaterstaat heeft aangelegd langs de Houtribdijk in het Marker- meer, maakt onderdeel uit van het innovatieve onderzoeksprogramma Natuurlijk(er) Markermeer-IJmeer (NMIJ). Hierin wordt door Rijkswa- terstaat en andere partners tot 2015 aan de hand van diverse experimen- ten onderzocht hoe het Markermeer- IJmeer ecologisch gezien gezonder gemaakt kan worden.


Sinds de aanleg van de Houtribdijk (1963-1976 ) tussen Enkhuizen en Le- lystad en destijds bedoeld om de Mar- kerwaard te kunnen realiseren, is het Markermeer hard achteruit gegaan. De afscherming van het IJsselmeer heeft tot gevolg gehad dat de waterkwaliteit en flora en fauna sterk is verslechterd. Het Markermeer wordt ook wel verge- leken met een badkuip: het slibgehal- te is enorm toegenomen en wordt van- wege de ondiepte van het meer bij elke stormachtige wind telkens weer opge- werveld. Mede daardoor hebben water- planten geen kans zich te ontwikkelen met als gevolg dat ook de onderwa- terfauna een slecht dan wel eenzijdig beeld te zien geeft.


Het eiland dat door Gebr. van der Lee is aangelegd, heeft tot doel te onder-


zoeken of het haalbaar is een moeras op een slibrijke bodem aan te leggen en welke effecten het heeft op habitatdiver- siteit, waterkwaliteit en slibgehalte in het Markermeer.


Gestapelde Geocontainers Het bedrijf heeft voor de aanleg van het eiland een unieke en innovatieve con- structie bedacht en toegepast. Zo zijn de randen van het eiland gemaakt van gestapelde Geocontainers met een in- houd van 280 m3. Het zijn in feite gro- te zakken van 30 bij 7 meter en met een hoogte van 1,5 meter die gevuld zijn met zand uit het IJsselmeer. Deze zakken zijn met behulp van splijtbak- ken en gestuurd door GPS nauwkeu- rig op de bodem afgezonken. Op deze Geocontainers zijn zogenaamde Geotu- bes aangebracht waardoor de ontstane landmassa boven water uitkomt. Deze Geotubes zijn eveneens 30 meter lang en gevuld met zand, maar hebben de vorm van een worst met een diameter van 2 meter. In totaal zijn 180 Geocon- tainers en 60 Geotubes aangebracht.


De buitenrand van het eiland is vervol- gens versterkt met stortsteen als extra bescherming tegen ijsgang en golfaan- val. Het stortsteen is met klei afgedekt en met rietstekken ingeplant. Daarna is de ‘binnenkant’ van de randen opgevuld met slibachtig materiaal dat is vrijgeko- men met het uitbaggeren van de nieuwe


vaargeul Amsterdam-Lemmer. Het langwerpige moeraseiland bestaat uit een gesloten (2 ha groot aan de zuid- zijde) en open compartiment ( 8 ha aan de noordzijde) en is opgedeeld in 8 proefvakken. Tevens is een werkplat- form aangebracht waar vanaf de moni- toringswerkzaamheden kunnen plaats- vinden. Met speciale meetapparatuur wordt op dit moment consolidatie, wa- terpeil, doorzicht en watertempera- tuur gemeten, maar ook de effecten op de visstand en vegetatie. Er is ook een aantal meetpalen buiten het moeras- eiland geplaatst om metingen te kun- nen verrichten naar golven, stroming en troebelheid in het water buiten het moe- raseiland. In het pilotgebied zelf worden handmetingen gedaan, zoals flora- en faunatellingen en het inmeten van hoog- tes.


De resultaten van al deze monitorings- activiteiten die onder supervisie van Gebr. van der Lee worden uitgevoerd, moeten antwoord geven op de vraag of de aanleg van een veel groter moeras (bijvoorbeeld het beoogde Markerwad- denproject van 10 duizend ha) mogelijk is. Voordat het zover is, wordt tussen- tijds eerst nog een moeras van 300 ha aangelegd, eveneens op basis van de monitoringsresultaten die Gebr. van der Lee aanlevert. De aanbesteding hiervan vindt in de tweede helft van volgend jaar plaats.


16 Nr.6 - 2014 OTAR


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48