Een alternatief waarbij de kraamhokken minder groot zijn, is een afdeling waar na een paar da- gen zeugen en biggen volledig vrij zijn.
Zeugen en biggen los is stap verder
Naast gewone vrijloopkraamhok- ken is er inmiddels ook een aantal bedrijven waar de vrijloopgedachte nog een stap verder gaat. De zeugen biggen af in een gewoon kraamhok en na een dag of vijf gaan de zeugen los en worden de schotten tussen kraamhok en gangpad verwijderd en lopen zeugen en biggen door de hele afdeling. Op die manier krijgen de zeugen circa 7,2 m2
per dier ter
beschikking. Doordat de zeugen de eerste
dagen nog gewoon in een kraamhok liggen, zijn er geen problemen rond
ven. Een bestaande kraamstal ombouwen is vrijwel on- mogelijk. Al is er bij traditionele nieuwbouw op voor te sorteren, volgens DLV-adviseur Jan Pijnenburg. “Je kunt ruimte zoeken in de afdelingsindeling. Een voergang in het midden van de traditionele stal ligt dan ongunstig. De ruimte van 2,5 meter aan weerszijden van de gang biedt onvoldoende ruimte voor een goed vrijloopkraam- hok. Maak je nu de traditionele afdeling met hokken in het midden tegen elkaar, met twee voergangen van een meter aan de buitenzijde, dan houd je straks iets van 3 meter over voor de breedte van de kraamhokken. In de traditionele opstelling staan de zeugen met de koppen
het behandelen van biggen. Hoe het systeem precies uitpakt, is nog niet bekend. Stalbouwers krijgen er al wel vragen over, maar hebben er nauwelijks ervaring mee. Doordat de zeugen de eerste
dagen nog in een kraamhok liggen en de biggen daar hun nest leren benutten, zal de uitval ten opzichte van een vrijloopkraamhok niet veel hoger uitvallen. DLV-adviseur Jan Pij- nenburg ziet in de vrije afdeling een creatieve oplossing, waarbij wel ge- keken moet worden naar veiligheid voor varkenshouder en personeel.
naar elkaar. De extra ruimte wordt nu gecompenseerd door een eenvoudigere opzet van de automatisering en een luchtkanaal voor frisse lucht bij de zeugen.” Het spanningsveld rond het ombouwen zit vooral in het bouwblok. Met de huidige ontwikkelingen rond mestarme stallen komt de mestopslag steeds vaker buiten de stal te liggen. Dan wordt een vergroting van de kraamstal met factor anderhalf lastig. “Daar ligt dus een vraag voor de overheid, om boeren de benodigde ruimte te geven als ze willen dat de kraamzeug meer ruimte krijgt”, stelt Pijnenburg.
Meerkosten dekken
oppervlakte oude situatie 41,8 m2
Tweede struikelblok is het financiële plaatje. De meer- kosten voor vrijloop liggen volgens Pijnenburg voor een complete kraamafdeling op zo’n € 1.600 per kraam- plaats. Nu worden de extra kosten vaak gedekt door meer dieren erbij te plaatsen om die meerkosten uit te kunnen smeren.
oppervlakte nieuwe situatie 63,8 m2
Vrijloopkraamhokken met een oppervlak van 7 m2 zorgen
ervoor dat een kraamafdeling met acht hokken anderhalf keer zo groot wordt als een traditionele kraamafdeling.
Uitbreiden van het aantal dieren wordt steeds lastiger. Het mooiste zou zijn dat de vergoeding van de meer- kosten uit de markt komt, vindt Bart Hooijer, directeur Vereijken Stalinrichting. “We moeten niet naar een situatie dat vrijloop alleen maar geld kost. Ik verwacht dat het uiteindelijk wel de norm gaat worden voor bij- voorbeeld een concept.”
Ook Pijnenburg verwacht dat de markt de lead krijgt en niet de regelgeving: “Als de wetgeving hier het voor- touw neemt, betekent dat meerkosten en een verplaat- sing naar landen met een minder kosten-opdrijvende wetgeving. Daar is geen mens of dier bij gebaat. Boven- dien zet het een streep door concept-ambities om boven het maaiveld uit te steken.”
BOERDERIJ 107 — no. 5 (26 oktober 2021) 59
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48 |
Page 49 |
Page 50 |
Page 51 |
Page 52 |
Page 53 |
Page 54 |
Page 55 |
Page 56 |
Page 57 |
Page 58 |
Page 59 |
Page 60 |
Page 61 |
Page 62 |
Page 63 |
Page 64 |
Page 65 |
Page 66 |
Page 67 |
Page 68 |
Page 69 |
Page 70 |
Page 71 |
Page 72 |
Page 73 |
Page 74 |
Page 75 |
Page 76 |
Page 77 |
Page 78 |
Page 79 |
Page 80 |
Page 81 |
Page 82 |
Page 83 |
Page 84