COMMENTAAR Dure energie
GROTE VRAAG: WIE BETAALT REKENING HOGERE KOSTEN?
Door Johan Oppewal, chef redactie E
r is geen ontkomen aan, de sterke stijging van de energieprijzen raakt iedereen. Ook in de landbouw beginnen de gevolgen van wat al een energiecrisis heet, nu voelbaar te worden. Niet alleen is diesel snel veel duurder gewor- den, ook de prijzen voor stroom schieten omhoog. En in navolging van de dieselprij- zen zullen vroeg of laat ook andere kosten, zoals de looonwerktarieven en prijzen voor gewasbeschermingsmiddelen, omhoog gaan, net als de bouw- en mechanisatiekosten. Een ander gevolg is schaarste aan kunst- mest. Verschillende fabrieken zijn gesloten. Dat maakt deze grondstof niet alleen duur- der, maar ook slecht verkrijgbaar. Marktwer- king lost niks op bij een aanbod van nul. Ge- lukkig is er even tijd voor het nieuwe seizoen aanbreekt, maar krapte dient zich al aan. Vooral akkerbouwers zullen gaan puzzelen met hun teelt- en bemestingsplan. Maak je andere keuzes als je weet dat de kunstmest krap en duur is? In de mestsector hoor je al de redenering: kunstmest schaarser, dan wordt dierlijke mest dus aantrekkelijker. Gaan daarmee de afzetkosten omlaag? Op dit moment lijkt dat nog echt wensdenken, maar je weet het nooit.
Dit is wel heel duidelijk: de kosten stijgen.
Komen die hogere kosten terug in hogere afzetprijzen? Helaas werkt het lang niet altijd zo. Ja, graan en suiker hebben een sterke link met de oliemarkt. Door de biobrandstoffen zijn die markten communicerende vaten. Maar voor het inkomen van de Nederlandse akkerbouwer is graan niet zo heel belangrijk. Aardappelen en uien zijn dat wel, maar de prijzen daarvan stijgen niet mee met de olie, zij volgen hun eigen grillige pad. En in hoe- verre de suikerprijs inderdaad gaat stijgen, moeten we nog zien.
De vooruitzichten voor de melkprijs zijn gelukkig redelijk goed. Dat past helemaal in het wereldwijde plaatje van prijsstijgingen voor zo’n beetje alles. Unilever waarschuwt al dat het bedrijf – net als andere voedings- bedrijven – voorlopig hogere inkoopprijzen verwacht voor grondstoffen.
Inflatiecijfers van het CBS bevestigen dat beeld. De kosten voor levensonderhoud stijgen. Voor consumenten is dat niet fijn, voor producenten is het een teken dat de kostenverhoging waar zij voor staan, toch doorklinkt in de eindprijs. Of dat genoeg is, valt te bezien.
Helaas zitten de sterkste prijsschommelin- gen en de meeste risico’s aan het begin van de keten. Bij de agrarisch ondernemer dus, en die kan zijn hogere kosten het moeilijkst doorberekenen.
BOERDERIJ 107 — no. 5 (26 oktober 2021)
3
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48 |
Page 49 |
Page 50 |
Page 51 |
Page 52 |
Page 53 |
Page 54 |
Page 55 |
Page 56 |
Page 57 |
Page 58 |
Page 59 |
Page 60 |
Page 61 |
Page 62 |
Page 63 |
Page 64 |
Page 65 |
Page 66 |
Page 67 |
Page 68 |
Page 69 |
Page 70 |
Page 71 |
Page 72 |
Page 73 |
Page 74 |
Page 75 |
Page 76 |
Page 77 |
Page 78 |
Page 79 |
Page 80 |
Page 81 |
Page 82 |
Page 83 |
Page 84