Tekst: Shirin Slabbers


Juridisch 021


VRAAG


Doorverwijzen zonder toestemming mentor?


Een verstandelijk beperkte (meerder- jarige) patiënte wil haar spiraaltje laten verwijderen omdat zij een kinder- wens heeft. Haar ouders – één van de ouders is ook de mentor van de patiënte – vinden het onverantwoord als hun dochter moeder zou worden. De huisarts heeft hierover een aantal keren met hen gesproken, ook met de dochter erbij. Op een gegeven mo- ment komt de patiënte bij de huisarts en vraagt om doorverwijzing naar een gynaecoloog om daarmee haar wens tot verwijdering van de spiraal te bespreken. De vraag is of de huisarts aan dit verzoek mag voldoen zonder toestemming en zelfs medeweten van de mentor.


ANTWOORD Bij wilsonbekwaamheid toestemming nodig


In de KNMG-richtlijn Omgaan met medische gegevens staat dat in een ver- wijsbrief van een arts moet staan: 1. wat de vraag aan zijn collega is, 2. wat de reden voor de verwijzing is, en 3. wat de medische achtergrond van de patiënt is. Indien van toepassing, geeft de arts ook aan welke medicatie de patiënt gebruikt. Ik raad daarnaast aan om in de verwijsbrief op te nemen of de patiënt onder curatele of mentorschap is gesteld. Een wilsbekwame meerderjarige patiënt moet (in principe) altijd toestem-


ming voor een verwijzing geven. Als de patiënt minderjarig is en de ouders (volgens de geldende regels) toestemming voor een onderzoek of behande- ling moeten geven, moeten zij ook toestemming geven voor de verwijzing. Als een meerderjarige niet in staat is tot een redelijke afweging van zijn


belangen (ofwel wilsonbekwaam is), oefent diens vertegenwoordiger de patiëntenrechten uit. De Wet op de geneeskundige behandelingsovereen- komst (Wgbo) hanteert een rangorde om te bepalen wie als vertegenwoor- diger mag worden aangemerkt: a. een curator of mentor (zijn door de rech- ter benoemd), b. een schriftelijk gemachtigde, c. een echtgenoot, geregi- streerd partner of andere levensgezel en d. een ouder, kind, broer, zus, grootouder of kleinkind van de patiënt. De vertegenwoor- diger van een meerderjarige wilsonbekwame patiënt oefent namens de patiënt de rechten


De huisarst moet beoordelen of patiënte wilsbekwaam is


uit die uit de Wgbo voortvloeien. Dat betekent dat voor een verwijsbrief toe- stemming van de vertegenwoordiger nodig is, tenzij de patiënt zelf terzake wilsbekwaam wordt geacht. Of dat het geval is, is ter beoordeling van de huisarts. Bij deze beoordeling kan gebruik worden gemaakt van het Stappenplan


van de KNMG. Het gaat hier om een doorverwijzing vanwege een kinder- wens, en daarom de wens om met een gynaecoloog het verwijderen van een spiraaltje te bespreken. Aan de wilsbekwaamheid zullen minder zware eisen worden gesteld dan wanneer de huisarts wordt verzocht het spiraaltje zelf te verwijderen. Dat neemt niet weg dat de huisarts er wel goed aan doet om de situatie met de mentor te bespreken, ook al verstrekt hij de verwijzing zonder dat de mentor daarvoor toestemming geeft.


Shirin Slabbers is juridisch adviseur bij VvAA Juridisch Advies en Rechtsbijstand


Juristen en


advocaten van VvAA ondersteunen leden bij uiteenlopende problemen


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84  |  Page 85  |  Page 86  |  Page 87  |  Page 88  |  Page 89  |  Page 90  |  Page 91  |  Page 92  |  Page 93  |  Page 94  |  Page 95  |  Page 96  |  Page 97  |  Page 98  |  Page 99  |  Page 100  |  Page 101  |  Page 102  |  Page 103  |  Page 104  |  Page 105  |  Page 106  |  Page 107  |  Page 108