Portret 041


weinig lucratief specialisme (én voor relatief slecht betalende overheidszie- kenhuizen), is iets waar hij geen spijt van heeft. Interne geneeskunde was, en is nog steeds, voor Abraham Verghese de heilige graal van het artsen beroep. Financiële jaloezie voelt hij niet. Maar wat hem wél dwarszit, is hoe profes- sioneel geïsoleerd, en met hoe weinig status en collegiaal respect, hij zijn vak moet uitoefenen, in een systeem dat procedures (verrichtingen) veel hoger waardeert dan diagnose en beschou- wing, dat ‘dokters genereus beloont voor dóen, maar niet voor dénken’. Zelf gelooft hij heilig in bedside


medicine. In serieus persoonlijk contact met patiënten, als een Sherlock Holmes op zoek gaan naar wat er loos is, met in- zet van alle zintuigen. Door te kijken, te voelen, vaak ook te ruiken; een grondig uitgevoerde physical is waar alles mee begint. Maar net zo belangrijk is luiste- ren: naar de history van een patiënt. Ook My Own Country staat vol met


patiëntgeschiedenissen, afgewisseld met Vergheses bespiegelingen over zijn eigen rol als arts. Zijn tweede boek, The Tennis Partner, verscheen in 1998 en gaat over zijn jaren in El Paso. Ook dit was voor Verghese geen gemakkelijke periode. Zijn huwelijk liep definitief stuk en zijn leven bestond verder alleen nog maar uit werken, én uit zo veel mogelijk op de tennisbaan staan. Altijd proberend zijn spel te verbeteren, ter psychologische compensatie – beseft hij zelf maar al te goed – voor wat hem aan conventioneel levensgeluk blijft ontglippen. De partner uit de titel van dit tweede


boek – Vergheses enige echte vriend in El Paso – is een jongere arts met een professioneel tennisverleden die nog veel meer dan hijzelf met zichzelf in de knoop zit. Dit maakt het verhaal er niet vrolijker op en er is ook geen happy end. Toch kan dit niet verhinderen dat ook The Tennis Partner, net als Vergheses eerste boek, wegleest als een (goede) ro- man, pakkend en levendig geschreven, met veel directe dialoog. Zodat het niet echt hoefde te verrassen dat hij in 2009, met zijn derde boek, de stap zette naar authentieke fictie. Cutting for Stone is het verhaal van een tweeling die in 1954 in Addis Abeba


werd geboren uit een Engelse vader en een Indiase moeder. Het is een indrin- gend portret van Ethiopië in de tweede helft van de vorige eeuw, een vaak duister verhaal van geweld en terreur. Veel personages zijn artsen, te beginnen met de Engelse vader, die chirurg is. Niemand minder dan de Amerikaanse schrijver John Irving liet weten dat hij nooit eerder een roman las waarin het praktiseren van geneeskunde zó natuur- lijk het narratieve proces inhoud geeft. Het succes van Cutting for Stone (Neder-


landse titel: De heelmeesters), betekende niet dat Abraham Verghese stopte met


Verghese blijft waarschuwen


voor het gevaar van de iPatient


geneeskunde. Met zijn eerste twee boe- ken had hij de reputatie opgebouwd van een overtuigend pleitbezorger van bed- side medicine en van het belang van een persoonlijke arts-patiëntrelatie. In 2002 ruilde hij El Paso in voor San Antonio als oprichter van een nieuw opleidings- instituut, verbonden aan de University of Texas, met als missie het stimuleren van empathie en sensitiviteit bij artsen.


In het Witte Huis In 2007 maakte hij zijn tot nu toe laatste transfer, naar Stanford in Californië, als onder meer hoogleraar in The Theory and Practice of Medicine. Ook daar is hij tot aan de dag van vandaag een onvermin- derd pleitbezorger van bedside medicine, van geneeskunde als – deels letterlijk ook – hándwerk, zich er terdege van bewust dat hij zich hiermee blootstelde aan kritiek met als strekking dat zijn visie intussen was achterhaald door de voortuitgang in medische technologie. Anno 2024 is Abraham Verghese zeker


geen tegenstander van de toepassing van bijvoorbeeld kunstmatige intel- ligentie bij het stellen van diagnoses. Maar hij blijft ook waarschuwen. Tegen het gevaar van, in zijn eigen woorden, de iPatient, die geen mens meer is van


vlees en bloed met een eigen persoon- lijkheid, maar alleen nog maar een verzameling data die je als arts niet bestudeert aan het bed, maar van achter een beeldscherm. En tegen een klakke- loos vertrouwen in elektronische pati- entendossiers, waar veel te vaak fouten en lacunes in zitten met mogelijk fatale gevolgen, en die geen substituut mogen zijn voor direct arts-patiënt contact. In 2015 was Abraham Verghese een


van de ontvangers van de National Humanities Medal, in het Witte Huis in Washington uitgereikt door president Barack Obama. Hij kreeg die voor zowel zijn medische als zijn literaire verdien- sten, ‘from his efforts to emphasize empathy in medicine to his imaginative renderings of the human drama’. Pas in mei vorig jaar verscheen


opnieuw een roman van zijn hand, veertien jaar na zijn eerste. Waar Cutting for Stone zich afspeelt in Vergheses eigen geboorteland Ethiopië, is The Covenant of Water gesitueerd in Kerala, waar zijn ouders vandaan kwamen. Afgelopen maand verscheen bij Meulenhoff de Nederlandse vertaling, Het verbond van het water, een forse 688 pagina’s dik. Het is het verhaal van drie opeenvolgende generaties van een Indiase, christelijke familie, in het eerste driekwart van de vorige eeuw. Met, ook nu weer, veel me- dische personages en verwikkelingen.


<


Verloting


De redactie mag onder Arts en Auto-lezers drie exemplaren van Het verbond van het wa- ter verloten. Wilt u kans maken op dit laatste boek van Abraham Verghese? Meer info: vvaa.nl/ledenvoordeel/verlotingen.


<


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84