GLAS ▶▶▶


Fijnstofemissies uit houtketels uiterst gering


DOOR JEROEN LARRIVEE, BLUETERRA M


aatschappelijke onrust en nega- tief nieuws rond houtstook en fijn stof leidt regelmatig tot dis- cussies tussen glastuinbouwon-


dernemers en gemeenten en omwonenden. Dit is jammer, want veel zorgen lijken onge- grond. Waar houtstook in oude kachels en open haarden bij particulieren inderdaad in- vloed heeft op de gezondheid en overlast kan veroorzaken, is dat verwaarloosbaar bij profes- sionele biomassaketels.


Emissies Tussen kachels, ketels en open haarden die op hout worden gestookt, bestaan grote verschil- len in rendement, emissies, geur en gezond- heidseffecten. Twee belangrijke oorzaken zijn de kwaliteit van de verbranding en de aanwe- zigheid van rookgasreinigingstechnieken. Bij onvolledige verbranding ontstaat een waai- er aan schadelijke stoffen, waaronder koolmo- noxide (CO), aromatische koolwaterstoffen (PAKs), vluchtige organische stoffen (VOS), roet, teer, dioxines, et cetera. Bij goede volledige verbranding brandt al het koolstof weg en bevatten rookgassen naast CO2


nog wel stikstofoxiden (NOx de (SO2) en fijn stof. Verzurende NOx


), zwaveldioxi- -gassen


). De chemische samenstelling en eigen- schappen, en daarmee de schadelijkheid, ver- schillen sterk per bron. Zo kan fijn stof bestaan uit teer en roet, maar ook uit zouten, minera- len en zand. Primair fijn stof ontstaat tijdens verbranding, secundair fijn stof als moleculen van verzurende stoffen als NOx


, SO2 34


ontstaan als stikstof uit de brandstof en ver- brandingslucht reageert met zuurstof uit de lucht. Ze hebben een negatieve impact op de ge- zondheid, zorgen voor ongewenste stikstofde- positie in natuurgebieden en leiden tot secun- dair fijn stof. Fijn stof zijn kleine deeltjes in het rookgas met een diameter van 10 micrometer of kleiner (PM10


Biomassa kan voor de glastuinbouw een belangrijk alternatief zijn voor aardgas, maar komt steeds vaker negatief in het nieuws. Onder andere door verwachte hinder en gezondheidsaspecten rond houtrook. Terwijl de impact van professioneel gestookte houtstookketels op omwonenden miniem is.


Fijn stof bij professionele houtstookketels is verwaarloosbaar ten opzichte van uitstoot bij open haarden thuis.


(NH3 ), VOS en ozon (O3 den tot vaste deeltjes.


Reiniging Na volledige verbranding worden rookgassen in biomassaketels gezuiverd met reinigings- technieken die doorgaans niet of beperkt aan- wezig zijn in kleinschalige verbrandingssyste- men. Eén hedendaagse houtketelinstallatie van een glasteler met rookgasreiniging, die vele duizenden woningen zou kunnen verwarmen, heeft dezelfde impact op de fijnstofconcentra- tie in de directe omgeving als één conventione- le open haard die af en toe wordt gestookt, stellen NKBL en PBE op basis van het ‘Kennisdo- cument Houtstook’. Rookgasreiniging vangt fijn


stof voor minimaal 90% af, en neutraliseert NOx (en soms ook SO2


). Uit hetzelfde kennisdocu- , ammoniak


ment, maar ook uit de milieueffectrapportage van de stadsverwarmingscentrale van Eneco in


▶GROENTEN & FRUIT | 9 november 2018 ) zich in de lucht verbin-


Utrecht, blijkt dat ook multi-megawatt bioke- tels niet significant bijdragen aan een verslech- tering van de luchtkwaliteit. Nederland kent al meer dan vijftig biomassa- ketels. Een deel staat middenin of vlakbij woon- wijken, en draait onder normale omstandig- heden zonder problemen of overlast. De biomassa wordt dan volledig verbrand en rook- gassen worden gezuiverd, zodat alleen schone gassen de schoorsteen verlaten. Deze zijn bijna volledig reukloos en zonder enige kleur. Het enige dat soms te zien is, is een witte pluim, maar dat is waterdamp. Bij storingen kan nog wel overlast optreden. Dit wordt nagenoeg altijd veroorzaakt door te nat hout tijdens de opstartfase van de ketel. Dan is de vuurhaardtemperatuur te laag en ontstaat onvolledige verbranding, met rookvorming als gevolg. Dit is voor exploitanten een aandachts- punt.


FOTO: PETER VISSER


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56