Alle telers rekenen zich suf, met nog steeds torenhoge prijzen voor gas, stroom en grondstoffen, voor elke teelt andere variabelen en voor elk bedrijf andere uitkomsten. Per saldo valt de pijn wellicht mee, maar sommige telers teren lelijk in. En ook toeleveranciers en afnemers staan op scherp. Een rondgang in een door dolgedraaide energiemarkten opgeschudde tuinbouwketen.
OPENING | door Peter Visser en Ton van der Scheer I
n een tijd dat veel teeltbedrijven het financieel heel moeilijk hebben, willen telers met juist nog gunstige contrac- ten zich vaak niet openlijk uitspreken
over de situatie. Maar het gonst overal van de geruchten en speculaties. “Ik hoorde van een tomatenteler die zijn planten al heeft laten vernietigen bij de plantenkwe- ker, omdat een belichte winterteelt te duur zou worden.” “Een teler die een gun- stig contract heeft, denkt erover om mis- schien toch ook pas later te starten, omdat het meer rendement oplevert om zijn gas- positie nu duur te verkopen.” “Het gebruik van vaste folies zal wel weer meer terug gaan komen.” “Ik hoor van paprikatelers die pas in maart willen gaan starten.” “Ik verwacht dat er soms andere rassen geko- zen zullen gaan worden, waarvoor het niet nodig is om ze bij hogere temperatu- ren te telen.” “Je kunt wel later willen star- ten als de gasprijs zo hoog blijft, maar wat ga je dan doen met je personeel dat je wilt behouden?” “Die hoge energieprijzen werken ook nog eens in alles door: mest- stoffen, folies, steenwol: alles wordt duur- der.”
Gezaaide plant gestort Een verkoper bij een plantenkwekerij merkt ook dat er aardig wat telers aange- ven dat ze willen vooruitschuiven naar een latere startdatum van de teelt. En net als bij andere plantenkwekers, is er ook bij zijn opkweekbedrijf sprake van reeds ge- zaaide plantpartijen die gestort worden, omdat het opstarten van een belichte to- matenteelt met deze gasprijzen verliesge- vend is. Maar voor de gewenste latere afleverperi- ode staat ook de gebruikelijke opkweek al ingepland voor vaste klanten met opvol- gende andere teelten. Daarom zal het niet mogelijk zijn aan alle wensen van groen- tetelers te voldoen. “Dat gaan wij als plan- tenkwekers niet redden. Die ruimte is er gewoon niet. We doen ons best, en zoe- ken naar wat er mogelijk is. Voor een aan- tal klanten zullen we iets kunnen doen, maar onze ruimte voor verschuivingen naar een andere periode is heel beperkt.” Want het gaat niet om het snel ergens even tussendoor schuiven bij een paar an- dere opkweekpartijen. “Een groenteplant kan toch zo’n vijftig dagen doen over de opkweekfase.” Daarnaast worden plantenkwekers zelf
ook geconfronteerd met hogere opkweek- kosten door de hogere verwarmings- en belichtingskosten. De energiekosten wer- ken ook door in andere grondstoffen en benodigdheden. “Zo is de prijs voor mest- stoffen ook gemiddeld met 21% omhoog gegaan. De gemiddelde kostprijs voor de opkweek loopt op.”
Later starten Bij telers worden afwegingen gemaakt tussen te verwachten opbrengsten en kosten, en afgesproken contracten voor levering van product. Een energiebeheer- der van een telersvereniging geeft aan: “We zij druk aan het rekenen. Hoeveel gaan we bij tomaat nog belichten? We gaan er wel uitkomen, maar het is een heel lastige puzzel. Want je wilt kosten be- sparen, maar je wilt ook een betrouwbare partner zijn, die zijn klanten altijd blijft be- leveren.” Paprikateler Hans van der Waal van de lan- delijke commissie paprika van Glastuin- bouw Nederland merkt in zijn teelt ook de beweging naar later starten met de teelt. “Op een telersvergadering gaf ongeveer 50% van de daar aanwezige telers aan er- over te denken om te kiezen voor een la- tere zaaidatum. Het wordt best heel span- nend. Als je nu geen gaspositie hebt voor het komende halfjaar, dan wordt de be- drijfssituatie heel fragiel. Het wordt goed
▶ GROENTEN & FRUIT | 22 oktober 2021
7
FOTO: HARRY STIJGER
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48
