022 Achtergrond van deepfakes Slachtoffer


Iedereen met een computer of mobiel kan ze maken: deepfakes. Dit soort nepvideo’s, waarin iemand ogenschijnlijk iets beweert,


circuleren steeds meer. Zorgprofessionals vormen een aantrekkelijk doelwit, zeker als ze breed bekend zijn. “De filmpjes bereiken een groot publiek en brengen patiënten in gevaar.”


R


uim een half jaar geleden zag gepensioneerd huis- arts Ted van Essen (76) – bekend van televisie als ‘Dokter Ted’ – het eerste filmpje op Facebook voorbijkomen. “Voor de


nepvideo waren beelden gebruikt waarin ik in mijn werkkamer sta, met op de achtergrond een kast met oude instru- menten. Dat gaf ze het cachet van een medische setting.” Toen kwam de bood- schap. Van Essen zegt zogenaamd: “Stop met diabetesmedicatie, het is nergens voor nodig.” En ook: “Diabetes kan bin- nen 14 dagen genezen worden, klik hier.” Via de link kwamen mensen terecht bij onzinproducten als ‘speciale’ honing en supplementen. Van Essens aanvankelijke verbazing


sloeg om in boosheid. Zeker toen er meer video’s opdoken. “In een van die filmpjes was ik overleden, na een aanslag van de farmaceutische industrie. Die niet zou willen dat mijn ‘geheim’ over diabetes be- kend werd. Gelukkig hadden de makers vóór mijn dood nog wel een video met mij opgenomen. Dus blijf vooral kijken, was de boodschap.”


30 seconden is genoeg De filmpjes waarin Van Essen figureert zijn deepfakes: video’s die met behulp van kunstmatige intelligentie zijn gema- nipuleerd. Zorgprofessionals met ‘beeld- bekendheid’ kunnen makkelijk het slachtoffer worden van dit soort nep- video’s. Oplichters gebruiken hun gezicht en goede reputatie om producten aan te prijzen.


‘Elke zorgverlener met een groot bereik is een


potentieel doelwit’


De software waarmee de nepvideo’s wordt gemaakt, is steeds beter. En het aantal deepfakes neemt in hoog tempo toe. Dat constateert Bart van der Sloot, jurist en onderzoeker op het gebied van technolo- gie en ethiek aan Tilburg University. “Iedereen met een laptop kan tegenwoor- dig een deepfake produceren. Veel beeld


heb je niet nodig om van iemand een nepvideo te maken, 30 seconden bestaand beeldmateriaal is vaak al genoeg. Dus als je als zorgprofessional eens op beeld een interview hebt gegeven, of met filmpjes actief bent op platforms als TikTok en Instagram, is er voor mensen die hiermee aan de haal willen genoeg voorhanden.” De technologische ontwikkelingen gaan


zo snel, dat een nepvideo vaak nauwelijks nog van echt is te onderscheiden. In de video’s waar Van Essen in figureert, was het voor de goede verstaander nog te zien dat ze nep waren, onder andere door de monotone toon waarop hij sprak. “Maar als de makers ervan iets beter hun best doen, is het met het blote oog bijna niet meer te herkennen”, stelt Van der Sloot.


Reputatieschade Al snel merkt Van Essen dat de deepfakes van hem serieus worden genomen: “Ik kreeg mails met vragen als: ‘Klopt het wat u hier zegt, kan mijn diabetes echt verholpen worden?’ Nog verontrusten- der waren berichten als ‘Ik gebruik de producten die u aanraadt, maar mijn suiker is nog steeds te hoog, wat moet ik doen?’ Dat laat zien hoe gevaarlijk


<


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84  |  Page 85  |  Page 86  |  Page 87  |  Page 88  |  Page 89  |  Page 90  |  Page 91  |  Page 92  |  Page 93  |  Page 94  |  Page 95  |  Page 96  |  Page 97  |  Page 98  |  Page 99  |  Page 100  |  Page 101  |  Page 102  |  Page 103  |  Page 104  |  Page 105  |  Page 106  |  Page 107  |  Page 108