Management
Politisering handelsbelangen vergroot onzekerheid in supply chain
Groeiende behoefte aan eigen netwerkmodellen
In Europa geloven we nog in vrijhandel. Maar elders in de wereld zetten regeringsleiders hun handelsbelangen steeds vaker in als politiek instrument. Daardoor neemt de onzekerheid in supply chains toe. Dat leidt tot een groeiende noodzaak voor bedrijven om zelf competenties op het gebied van supply chain network design te ontwikkelen. Novo Nordisk en Heineken beschikken over die competenties.
Door Marcel te Lindert en Martijn Lofvers D 28
e handelsoorlog tussen de Ver- enigde Staten en China lijkt het gevolg van een onbezonnen een- mansactie van Donald Trump. Maar er is meer aan de hand. Het lijkt erop dat de Verenigde Staten steeds meer hun han- delsbelangen en steeds minder hun mili- taire middelen inzetten als geopolitiek machtsinstrument. ‘Over veel maatrege- len van Trump bestaan binnen de Ame- rikaanse overheid meningsverschillen, maar iedereen lijkt ervan overtuigd te zijn dat China een oneerlijke concurren- tiepositie heeft. Verschillende signalen wijzen erop dat de Amerikaanse overheid de handelsoorlog helemaal wil uitspelen’, zegt Frans-Paul van der Putten van Clin- gendael, het Nederlands instituut voor internationale betrekkingen. Wie de kranten openslaat, ziet meer situ- aties waarbij handelsbelangen als politiek instrument worden ingezet. Denk aan de Brexit. Dankzij het onvermogen van de Britse regering om keuzes te maken, verkeren bedrijven al meer dan twee jaar in onzekerheid. Kunnen zij straks nog zonder beperkingen goederen naar of uit het Verenigd Koninkrijk transporteren? Toyota houdt er nu al rekening mee dat de fabriek bij Birmingham dicht moet bij een harde Brexit, simpelweg omdat
de strakke leverplanning van onderdelen van het Europese continent dan in gevaar komt.
Of denk aan het nucleaire akkoord met Iran uit 2015, dat Trump tegen de zin van de Europese Unie heeft opgezegd. Welk bedrijf uit Europa durft toch zaken te doen met Iran met het risico te wor- den getroffen door Amerikaanse straf- maatregelen? De vermenging van eco- nomie en geopolitiek heeft impact op wereldwijde supply chains, stelt Van der Putten. ‘Natuurlijk, supply chains veran- deren voortdurend. Maar nu de politiek een factor van belang wordt, neemt de onvoorspelbaarheid flink toe.’
Nieuwe Zijderoute
China is het ultieme voorbeeld van een land dat geopolitieke en economische belangen met elkaar vermengt. Economi- sche groei is immers van cruciaal belang voor de Chinese Communistische Partij. De toenemende welvaart houdt het land stabiel en zorgt ervoor dat de huidige lei- ders aan de macht kunnen blijven. ‘Daar- naast heeft China van oudsher een groot gevoel van kwetsbaarheid. Daarom wil het land zo weinig mogelijk afhankelijk zijn van het buitenland’, zegt Van der Putten, die zich met name verdiept in de
Nieuwe Zijderoute.
De investeringen van China in de spoor- verbinding met Europa volgen na een aantal decennia waarin de industrie snel is gegroeid. Die groei is gepaard gegaan met grote investeringen in de verste- delijking en in de infrastructuur. ‘Nu probeert China meer grip te krijgen op de routes voor de aanvoer van grond- stoffen en de afvoer van eindproducten naar afzetmarkten zoals Europa. De Ver- enigde Staten beschikken over een grote marine en beheersen de wereldzeeën. China is gevoelig daarvoor en investeert eveneens veel in zijn eigen marine, maar kan de achterstand niet zomaar goedma- ken. De Nieuwe Zijderoute is een van de oplossingen om minder afhankelijk te worden van de overzeese verbindingen.’ Naast de spoorverbinding probeert China ook zijn positie in de scheepvaart te ver- sterken. Cosco, de grootste staatsrederij van China, heeft de afgelopen jaren con- currenten als China Shipping en Orient uit Hongkong overgenomen. Inmiddels is Cosco de twee na grootste container- rederij ter wereld. ‘Door investeringen in Europese containerterminals heeft China zijn positie in de keten nog verder ver- sterkt. Daarnaast is China hard op weg om het land met de grootste koopvaar-
SUPPLY CHAIN MAGAZINE 07 2018
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48 |
Page 49 |
Page 50 |
Page 51 |
Page 52
