ONDERNEMEN


Snel minder bedrijven door regelingen


Fosfaatrechten en stoppersregelingen voor melkvee en varkens zorgen tijdelijk voor een extra daling van het aantal bedrijven. Ook on- vrede en onzekerheid over regels spelen een rol bij besluiten om te stoppen met het bedrijf.


Opfok van jongvee is een mogelijkheid voor gestopte melkveehouders om grond en een deel van de fosfdaatrechten te benutten.


FOTO: KOOS GROENEWOLD S 6


toppen met een boerenbedrijf is ingrijpend, maar van alle tijden. De redenen zijn divers: vanwege de leeftijd terwijl er geen opvolger is, of omdat het bedrijf te klein is voor voldoende inkomen. Steeds vaker zijn ingewikkelde en knellende regels een factor om het bedrijf af te bouwen of volle- dig te verkopen. Dan is verkoop van fosfaatrechten of meedoen aan een stoppersregeling een aanjager om de knoop door te hakken. Ook grotere bedrijven stoppen, geheel of gedeeltelijk.


Het lijkt momenteel hard te gaan. De Rabobank gaat in recente rapporten uit van 10.000 melkveehouders en 1.000 varkenshouders in 2030. Dat is fors minder dan nu, maar tegelijkertijd het gevolg van een ontwikkeling die al jaren bezig is. De afname van akkerbouwbedrijven is duidelijk geringer geweest en zelfs gestegen in sommi- ge jaren. Dat heeft overigens ook te maken met de ma- nier waarop bedrijven worden vastgelegd in de CBS-cij- fers. Als een bedrijf met meerdere takken stopt met bijvoorbeeld de veetak en nog wel gewassen verbouwd zoals mais, wordt het aangemerkt als akkerbouwbedrijf. Uit een rondgang van Boerderij bij banken en advi- seurs blijkt dat er momenteel meer stoppers zijn dan an-


ders. Maar er is daarbij sprake van een inhaalslag, onder meer omdat boeren hebben gewacht op de invoering van fosfaatrechten.


Meerdere factoren Volgens Marijn Dekkers, sectorspecialist melkveehoude- rij van Rabobank, zijn er drie factoren die spelen bij be- drijfsbeëindiging: vergrijzing, regeldruk en prijsschom- melingen. Vergrijzing is onder meer een gevolg van het feit dat niet op alle bedrijven een opvolger klaarstaat. Dat heeft meerdere oorzaken en is van alle tijden. Ook stoppen bedrijven vaker na een periode van lage prijzen. Dekkers ziet geen grote stoppersgolf, wel een versnelling van het percentage stoppers, vooral in de melkveehou- derij en varkenshouderij. “Het percentage bedrijven dat om allerlei redenen stopt lag gemiddeld tussen 3 en 4% en dat ligt deze jaren een paar procent hoger”, aldus Dekkers. “Oorzaken komen vanuit de regeldruk, zoals de aangescherpte regels in Brabant, de invoering van fosfaatrechten en de stoppersregelingen in melkveehou- derij en varkenshouderij.”


Ook ABN Amro ziet een tijdelijk versnelling van het aantal stoppers in de veehouderij. Volgens Erie Vriese,


BOERDERIJ 104 — no. 4 (23 oktober 2018)


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76