Wat is dat nou?
Een rode en pijnlijke gingiva
Y Wat zie ik? Een 34-jarige patiënte heeft sinds bijna twee jaar in meer of mindere mate een makkelijk bloedende, pijnlijke gingiva. De klacht is de gehele dag aanwezig; ’s nachts wordt ze er niet wakker van. Tandenpoetsen is erg pijnlijk en daardoor poetst ze minder vaak en niet optimaal. Bij navraag zijn er geen huid- en/of genitale afwijkingen. Twee jaar geleden werd gedacht werd aan een marginale gingivitis. Door de mondhygiënist werden toen poetsin- structies gegeven en werd haar dentitie gerei- nigd, echter zonder verandering of verbetering van het klinisch aspect en van de klachten. De patiënte is gezond, gebruikt geen medicatie, heeft nooit gerookt en drink sporadisch witte wijn. Bij onderzoek worden erythemateuze en ulceratieve veranderingen gezien van de labia- le en buccale gingiva en de alveolaire muco- sa van de bovenkaak en het onderfront. De overgang tussen gingiva en alveolaire mucosa is afwezig. Verder zijn er geen veranderingen van de gingiva of het mondslijmvlies.
Y Wat is het? De differentiële diagnose van een rode/erosie- ve afwijking van de gingiva is beperkt en omvat naast orale lichen planus enkele zeldzame
blaarvormende ziekten, zoals slijmvliespem- figoïd en pemphigus vulgaris. De oorzaak van orale lichen planus is onbekend en de aan- doening kan lang, soms levenslang, aanwezig blijven. De prevalentie is ongeveer één procent, twee maal vaker bij vrouwen dan bij mannen. De reticulaire vorm van orale lichen planus komt het meest voor en wordt gekenmerkt door bilaterale, multipele, min of meer symmetri- sche fijne, witte, licht verheven lijntjes (striae van Wickham). De erosieve/ulceratieve vorm is zeldzamer en komt soms alleen op de gingiva voor. Verwarring met een plaquegerelateerde gingivitis is dan niet ongebruikelijk en aan pa- tiënten wordt dan vaak geadviseerd beter hun tanden te poetsen. Bij een gingivitis zijn echter de marginale gingiva en de interdentale papillen rood gezwollen en is de overgang van gingiva naar alveolaire mucosa aanwezig. Bij adequate mondhygiëne zal relatief snel een verbetering optreden. Deze klinische kenmerken kunnen behulpzaam zijn bij het maken van onderscheid met erosieve lichen planus van de gingiva. Tan- denpoetsen bij gingivale lichen planus is vaak pijnlijk en inefficiënt met als gevolg gingivitis, waardoor de klachten verergeren. Een goede mondhygiëne, hoe lastig ook, is daarom van belang. De afwijking kan jarenlang bestaan met
een wisselend, pijnlijk beloop. Er is geen cura- tieve behandeling. Getracht wordt klachten te verminderen, waarbij meestal wordt gekozen voor lokale corticosteroïden, bijvoorbeeld in de vorm van een mondzalf of spoeldrank.
Y Wat doe ik? Bij verdenking op een erosieve lichen planus van de gingiva wordt geadviseerd om de patiënt naar een mka-chirurg te verwijzen voor bevestiging van de klinische diagnose en advies over behandelingsmogelijkheden voor klachtenvermindering. Resultaat en effectivi- teit van een behandeling zijn moeilijk te voorspellen. Z
Literatuur Keller LM, Lombardi T. Gingival lichen planus: A clinical and pathological study. J Stomatol Oral Maxillofac Surg. 2023 Feb;124(1S):101354. doi: 10.1016/
j.jormas.2022.101354.
Professor dr. Jan de Visscher bespreekt in deze rubriek afwijkingen in en rond de mond. De nadruk ligt op het herkennen van de afwijking en het zo nodig behan- delen ervan of ,waar zinvol, verwijzing naar meestal de mka-chirurg.
FEBRUARI 2025 NT DENTZ 43
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48 |
Page 49 |
Page 50 |
Page 51 |
Page 52 |
Page 53 |
Page 54 |
Page 55 |
Page 56 |
Page 57 |
Page 58 |
Page 59 |
Page 60 |
Page 61 |
Page 62 |
Page 63 |
Page 64 |
Page 65 |
Page 66 |
Page 67 |
Page 68
