COMMENTAAR Minder chemie
CHEMIE STAAT IN KWADE REUK MAAR HET KAN NOG NIET ZONDER
Door Johan Oppewal, chef redactie B
ijna iedereen wil dat er minder che- mische gewasbeschermingsmidde- len gebruikt worden. Maar kan dat ook? Voorvechters van alternatieve landbouw hebben er een handje van om van een wens een feit te maken. Neem de bloem- rijke akkerrand die vol zou zitten met na- tuurlijke bestrijders. Leuk idee en het klinkt ook wel aannemelijk. Monocultuur maakt kwetsbaar, en de perceelsgroottes nemen alleen nog maar toe. Maar overtuigend bewijs dat die randen echt zoden aan de dijk zetten is er niet. Alle ogen zijn daarom nu gericht op strokenteelt. Beloftevol, maar ook hier geldt: laat wensdenken niet op de conclusies vooruitlopen.
Ander voorbeeld: agroforestry en per- macultuur. Pioniers roepen dat hier de oplossing ligt voor alle problemen. Maar dit staat nog maar in de kinderschoenen. Laat die mensen rustig door pionieren – in alle bescheidenheid – maar laat ze niet doen alsof ze de wijsheid in pacht hebben. Dat gebeurt nu te veel. Het resultaat: tegenzin bij de rest en regelgeving gebaseerd op verwachtingen. Maar toch, de maatschappelijke druk is onmiskenbaar. Denk aan de miljardenclaims die Bayer aan de broek heeft voor glyfosaat. Denk ook aan de verspreiding van middelen
onder omwonenden van landbouwpercelen. Agrifacts is terecht kritisch over recent onder- zoek daarover. Je kunt niet elke chemische stof zomaar ‘bestrijdingsmiddel’ noemen. Er zijn veel meer bronnen, maar de landbouw is daar wel een belangrijke van.
Afgelopen week kwam de Gezondheids- raad met een advies. Ze wil het voorzorgsprin- cipe toepassen, ofwel middelen strenger beoordelen. Vooral de zogeheten cocktail- werking krijgt aandacht. Middelen worden nu nog op hun eigen effecten beoordeeld, en niet op de mogelijke interactie met andere middelen. Dat zou anders moeten. Opvallend was de reactie van LTO Nederland: de raad onderstreept wat de landbouw zelf ook wil. Dat is wat té zalvend. Het advies hakt er wel degelijk in – overigens mede uit zorg over de gezondheid van de gebruikers zelf. Zonder meer terug naar ‘geen chemie’ is geen optie. Het moderne leven zit vol chemie. Mensen poetsen hun tanden met fluoride- tandpasta, slikken voedingssuplementen, omringen zich met kunststof. We moeten reëel blijven, kijken naar de effecten van middelen en niet dogmatisch worden. Che- mie-arme landbouw zal er anders uitzien dan wat we nu gewend zijn. Door andere gewas- sen, genetica (Crispr-Cas?) en teeltsystemen (strokenteelt?). Maar dat is eigenlijk ook nooit anders geweest.
BOERDERIJ 105 — no. 41 (7 juli 2020)
3
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48 |
Page 49 |
Page 50 |
Page 51 |
Page 52 |
Page 53 |
Page 54 |
Page 55 |
Page 56 |
Page 57 |
Page 58 |
Page 59 |
Page 60 |
Page 61 |
Page 62 |
Page 63 |
Page 64 |
Page 65 |
Page 66 |
Page 67 |
Page 68 |
Page 69 |
Page 70 |
Page 71 |
Page 72 |
Page 73 |
Page 74 |
Page 75 |
Page 76 |
Page 77 |
Page 78 |
Page 79 |
Page 80 |
Page 81 |
Page 82 |
Page 83 |
Page 84
