OPINIE


Gezondheid als cultuur


Nederland heeft geen zorgcrisis, maar een preventiecrisis, betogen huisartsen Alja Sluiter en Stefan van Rooijen. In de aanloop naar Prinsjesdag en de begrotingsbehandeling van VWS roepen ze de politiek op eindelijk werk te maken van preventie.


N 18 aena • september 2026


ederland heeft een van de beste zorgsystemen ter wereld. Maar tij- dens een recente reis door Japan ontdekten we dat goede zorg nog geen gezonde samenleving maakt. Gezond-


heid begint niet in de spreekkamer, maar aan de keukentafel, op school, op het werk en in de wijk. In de natuur en in de manier waarop een samenleving haar kinderen beschermt. Misschien moeten we hier daarom stoppen met spreken over een zorgcrisis. Nederland heeft vooral een preventiecrisis.


In het land van de rijzende zon is gezond- heid geen project of een individuele opdracht aan burgers die ‘gewoon betere keuzes’ moeten maken. Nee, gezondheid is er onderdeel van het dagelijks leven, en dus van de cultuur. Wat ons het meest opviel, was hoe scholen met het thema omgaan. Niet wát kinderen over gezond- heid leren, maar hóé ze het leren. Iedere dag weer ervaren zij wat het betekent om gezond te leven. Door zelf maaltijden te bereiden en die gezamenlijk te eten, krijgen ze respect voor voedsel. Gezond- heid wordt zo onderdeel van wie ze zijn, in plaats van dat het alleen maar een hoofdstuk in een leerboek is. Ook Japanse volwassenen worden


structureel ondersteund om gezond te leven. Het land kent al bijna twintig jaar preventieve checks en specifieke bege- leiding voor mensen met een verhoogd risico op leefstijlziekten. Sinds januari 2026 biedt de overheid bovendien belo- ningen aan mensen die gezondheids- doelen halen. Daarmee laat het land zien dat preventie geen bijzaak is, maar onder- deel van structureel beleid. Inclusief het budget dat daarvoor nodig is. In Nederland pakken we het vaak


heel anders aan. Hier wachten we tot iemand patiënt wordt. Daarna zetten we alles op alles om de ontstane schade te herstellen. We behandelen diabetes, stress, overgewicht, longziekten en men- tale klachten, maar laten de omgeving die deze problemen mede veroorzaakt grotendeels intact.


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84