MUSEUMSTUKKEN Een klosprothese
In deze rubriek vertellen tandartsen en tandarts-specialisten over hun favoriete object uit de tandheelkundige collectie van het Universiteitsmuseum Utrecht, die wordt beheerd door de Stichting Vrienden van het Tandheelkundig Erfgoed (SVTE). Het voorwerp is ditmaal gekozen door Anita Visser, hoogleraar Gerodontologie in Groningen. Conservator Reina de Raat van het museum licht het object verder toe.
FOTOGRAFIE: ROB TER BEKKE Professor dr. Anita Visser
44 NT
Bij het zien van dit voorwerp komt er meteen een feest van herkenning bo- ven. Als bevlogen tandarts Maxillofa- ciaal Prothetist meen ik in het voor- werp een voorloper te zien van de zo- geheten klosprothese. Wat fantas- tisch dat dit soort voorzieningen ook al in de vroege geschiedenis van de tandheelkunde beschikbaar waren, aangezien dit voor die tijd met de toen beschikbare materialen heel lastig moet zijn geweest. Een klosprothese wordt vervaardigd wanneer een onco- loog of traumatoloog een deel van de bovenkaak/oropharynx heeft moeten verwijderen, waarna er een perma- nente opening is ontstaan vanuit de mond naar de neus en bijholten. Deze holte moet worden afgedicht om de orale functie te kunnen waarborgen. In mijn relatief korte werkzame leven als mfp’er (24 jaar) is er al een heel scala aan technieken voorbij geko- men om dit type protheses te maken. Zo werden klosprotheses ten tijde van mijn mfp-opleiding anno 1998-2002 gemaakt van warme guttaperchapla- ten die fl ink heet moesten worden ge- maakt om ze in vorm te brengen. Ik
heb er meermalen letterlijk mijn vingers aan gebrand. Daar- na kregen we softliners en lichtuithardende Tria- gel platen en thans zijn we bezig binnen het vak- gebied dergelijk voorzie- ningen via de digitale tech- nologie te vervaardigen, wat ook nog een hele puzzel is maar waar wel muziek in zit.
Ik ben daarom ook heel be- nieuwd hoe deze prothese tot stand is gekomen, welke materia- len zijn gebruikt en welke techniek. Werd ook toen, net als nu, tijdens de operatie (per ablatio) de klos vervaar- digd? Ik zie dat er in elk geval oog was voor esthetiek, aangezien er sprake lijkt te zijn van een speelse opstelling van de tanden. Prachtig! En de schar- nier is ook bijzonder. Tegenwoordig worden ze aan één stuk vervaardigd. Werd de klos destijds misschien een- malig ingebracht en de gebitsprothe- se daarna aangehaakt? Ik hoor het graag.
‘ Symbool voor ernstig lijden en verdriet’
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48 |
Page 49 |
Page 50 |
Page 51 |
Page 52
