Moderniseren en onderhouden Een sluis kan nog zo vol vernuft en nieuwigheden zitten, in de loop der jaren raken ook de nieuwste zaken verouderd. Van 1997 tot 1999 vond een belangrijke modernisering plaats. In het oog springend was de bouw van een centrale bedienings- ruimte op het middeneiland. Oude bedieningskasten zijn ver- vangen door een nieuw besturingssysteem, sindsdien wordt de sluis bediend met een klik van de muis. Arie Valkenburg, sinds 1976 sluismeester, over deze verandering: “Een enorme verbetering was het, je zat samen in hetzelfde gebouw en kon elkaar bijspringen. Ook het werken met camera’s was nieuw. Je kon ‘om het hoekje kijken’, de Lek op en wist waar een schip zat dat eraan kwam. Die verbetering was gewoon goud waard. De camera’s op de stopstrepen ook. Vroeger moesten we bij de deur zelf kijken of het eerste schip niet te dicht bij de deur ging liggen.”


Prefab-nesten Wat mooi is, wil je mooi houden. Soms ging dat moeizaam. Wegens achterstallig onderhoud hingen er een tijdje netten aan de heftorens. Het beton had zo’n dringende opknapbeurt nodig dat anders brokstukken op schepen konden vallen. In 2006 is het beton van de heftorens opgeknapt. Voor de vaste bewoners van de heftorens, oeverzwaluwen, was tijdens deze renovatie een wegportaal over een kolk geplaatst met goed gebruikte tijdelijke prefab-nesten.


uit. Behalve de afstand naar de nieuwe sluis, werkte ook de snelheid van het schutproces tegen, schippers(vrouwen) kon- den niet meer van boord om inkopen te gaan doen. Sommige Vreeswijkers zochten na de opening de sluis op om hun waar te verkopen. Harry Koppelrath, voorzitter van het Vreeswijks Museum weet te vertellen: “Sommigen waren vindingrijk. Zo had iemand alleen een landje en verbouwde daar groenten op. Met een brommertje ging hij over de sluiskolk om het aan de man te brengen. Dat kon toen gewoon, met je brommer langs de sluiskolk. Hij was ook nog slechtziend, maar is ge- lukkig nooit in de kolk gereden.”


Hollandse stoerheid


Algemeen Handelsblad, 29 augustus 1937: ‘Weer treft ons het gigantische in deze bouw…. Ook in Vreeswijk heeft de tech- niek triomfen gevierd op een wijze, die de naam van Neder- land en haar ingenieurs hoog houdt in de wereld. De vele bui- tenlanders die straks deze werken zullen bezichtigen zullen deze herinnering, een Hollandse stoerheid, vernuft en kunst- zin, niet licht vergeten.’ Tot op de dag van vandaag mag de sluis zich in wereldwijde belangstelling verheugen en schie- ten bezoekers hele geheugenkaarten vol. Publiek mag soms bij een open dag rondkijken, op zaterdag 7 september 2013 is het weer zover. En de Vreeswijkers? Veel hebben het uiteinde- lijk toch als ‘hun’ sluis geadopteerd. En komen altijd weer kij- ken als er iets bijzonders gebeurt.


22 Nr.6 - 2013 OTAR


Ook de werkwijze qua beheer en onderhoud moderniseert: sinds 1 april 2011 heeft Rijkswaterstaat voor het beheer, het vaste onderhoud en een deel van het variabel onderhoud van de sluis (en de andere Utrechtse Rijkswaterstaatvaarwegen) een meerjarig prestatiecontract afgesloten met Van Doorn Geldermalsen. Een nieuwe werkwijze met uitbesteding aan één partij, waarbij de opdrachtnemer zelf bepaalt op welke wijze hij aan de gestelde eisen voldoet. Directeur Barend van Doorn zegt daarover: “Het beheer en onderhoud van een der- gelijk areaal is niet iets dat je zomaar doet. We hebben de samenwerking gezocht met ARCADIS en SPIE-Infra. Zo heb- ben we alle benodigde kennis en ervaring in huis om aan de contracteisen te voldoen.” Volgens deze nieuwe werkwijze zijn tussen september 2011 en 2013 alle vier de sluisdeuren opgeknapt: om de beurt waren ze een paar maanden op de werf. Tussen 1986 en 1990 was dit ook gebeurd. Dankzij het gebruik van een reservedeur kan dit volgens een doorschuif- systeem. In oktober komt de laatste deur terug als reserve- deur.


In 2002 is de Prinses Beatrixsluis aangewezen als beschermd rijksmonument. Het complex is van algemeen belang vanwe- ge de architectuurhistorische waarde als voorbeeld van het type dubbele tweelingsluis met hefdeuren, opgetrokken in functionalistische stijl. Het is van belang in het oeuvre van J.P Josephus Jitta en L.S.P. Scheffer, alsmede van beeldbepalen- de waarde. Rijkswaterstaat stelt ieder jaar een aantal objec- ten open op Monumentendag. Dit jaar (14 september) kun- nen belangstellenden een van de heftorens van de jarige sluis beklimmen.


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48