016 Interview


verpleeghuiszorg of het ziekenhuis — die vaak niet of veel te laat. Met als gevolg dat ik hen als huisarts zorg moet bieden waarvoor ik niet ben opgeleid. Dat vind ik niet alleen frustrerend, maar ook belastend— het gaat ten koste van mijn werkplezier, en dat van mijn collega-huis- artsen. Bovendien ben ik aan alle rompslomp eromheen enorm veel tijd kwijt. Tijd die ik niet kan besteden aan huisartsenzorg. Vanuit mijn eigen spreekkamer ga ik dit probleem niet oplossen, realiseerde ik me. Dus toen ik werd gevraagd om medisch manager te worden van een huisartsenspoedpost, heb ik de sprong gewaagd. Overigens werk ik daarnaast nog steeds als waarnemer en draai ik ook diensten.”


Wat hoop je als manager te kunnen veranderen? “Om te beginnen hoe de spoedzorg in onze regio Zaanstreek Waterland – 340.000 inwoners – is georganiseerd. De laatste jaren zien we op onze huisartsenposten steeds meer patiënten met acute specialistische problemen. Dit is het gevolg van een systeemfout in de marktwerking: regio- nale zorgaanbieders zijn niet verplicht spoed- zorg voor hun eigen patiëntengroep te regelen. Omdat die – vaak onrendabele – zorgvorm meer geld kost dan hij oplevert, bedanken ze ervoor. Maar het kan natuurlijk niet zo zijn dat de ver- antwoordelijkheid voor deze patiënten wordt afgeschoven op de huisarts.”


Hoe wil je dit oplossen? “Toen ik als medisch manager aan de slag ging, ben ik eerst naar de twee ziekenhuizen in de regio gestapt. Want het succes van de Neder- landse huisartsenzorg staat of valt met goed toegankelijke specialistische back-up. ‘We snappen het’, luidde het antwoord toen ik het probleem bij de ziekenhuisbesturen aankaartte. Maar in de praktijk veranderde er niks. De frustratie van onze huisartsen liep zo hoog op, dat we serieuze plannen hadden om met onze posten, gevestigd bij de ziekenhuizen, naar een andere plek te verhuizen. Toen kwamen de besturen ineens wél in beweging. Als zich nu een patiënt op een van onze spoedposten meldt met een probleem waarvoor hij onder behande- ling is bij een specialist, kunnen we de vraag gelijk doorzetten naar het ziekenhuis. Ook kun- nen dergelijke patiënten het ziekenhuis direct bellen voor overleg. Dat bespaart kostbare tijd. Want elke onnodige triage op de post betekent 10 verspilde minuten die we niet aan huisartsen- spoedzorg kunnen besteden.”


En de overige zorgaanbieders? “Na de ziekenhuizen ben ik naar de ggz gegaan. In onze regio hebben we te maken met een heel grote ggz-instelling, met veel managementlagen. Ook dat schoot in eerste instantie niet op. Gelukkig


stonden de psychiaters en SPV-ers van de crisis- dienst open voor een gesprek. Met hen hebben we goede werkafspraken kunnen maken, zodat de huisarts op de post niet standaard een eerste behoordeling hoeft te doen, maar effectiever kan doorverwijzen naar de crisisdienst. De volgende stap is om iets te gaan regelen over acute thuiszorg in de regio. Helaas blijkt dat in het huidige samenspel tussen zorgverzekeraar en zorgaanbieders heel lastig. Sowieso is het natuurlijk niet handig dat we in elke zorgsector en met elke zorgaanbieder weer van nul af aan moeten beginnen. Maar ja, ook dat is het gevolg van marktwerking: het veld moet het zelf maar uitvogelen.”


CURRICULUM VITAE


Derk Runhaar (1979) Geboren in Tilburg


1998-2010 geneeskunde,


Universiteit van Amsterdam 2010-2013


huisartsgeneeskunde,


Universiteit van Amsterdam 2013-heden


waarnemend huisarts


huisartsenspoedposten Zaandam en Purmerend 2013-heden


dagwaarneming Zaanstreek 2016-2021


praktijkhoudend


huisarts Oostzaan 2019-heden lid Crisisteam


Huisartsenzorg Zaanstreek Waterland (HZW) 2021-2024


transmuraal coördinator HZW


2022-heden medisch manager


huisartsenspoedpost (HZW) 2024- heden


ambassadeur Landelijke


Huisartsen Vereniging (LHV) 2025-heden


vertegenwoordiger


huisartsen ROAZ-bestuur (ROAZ NH-FL)


Niet bepaald een hoopvolle boodschap. “Die film was natuurlijk bedoeld om mensen wakker te schudden. Maar in de kern is mijn overtuiging nog steeds dezelfde. Vanuit het stre- ven om de zorg betaalbaar te houden, komen zorgverzekeraars met steeds gedetailleerder voorschriften en eisen. Tegelijkertijd doen zorg- aanbieders er alles aan om zo efficiënt mogelijk te werken en de beschikbare budgetten niet te overschrijden. Uit naam van marktwerking zijn we zo in een administratieve loopgraven- oorlog beland, terwijl de overheid amper nog instrumenten heeft om bij te sturen. Het effect is in de hele zorg hetzelfde: mensen met lichte, rendabele klachten krijgen snel hulp, terwijl patiënten met ernstige aandoeningen op – vaak ellenlange – wachtlijsten komen.”


Intussen is iedereen wel van dat probleem doordrongen, toch? “Ja, maar bij het zoeken naar oplossingen focus- sen politici en beleidsmakers op de verkeerde dingen. Weet je, ze hebben de mond vol over ‘het ontlasten’ van huisartsen. Dan gaat het meestal over hoe mensen met lichte klachten bij ons kunnen worden weggehouden. Maar die


Even terug in de tijd. In het voorjaar van 2022 roept het Zorginstituut iedereen in Nederland op om mee te denken over de toekomst van de zorg. ‘Als we niets doen, loopt de zorg volledig vast’, luidt de boodschap van de bewustwordings- campagne ‘De zorg van morgen’. Die wordt kracht bijgezet door een korte film met Derk Runhaar in de hoofdrol. Hierin schetst hij hoe de zorg er in 2040 uitziet als er geen scherpe keuzes worden gemaakt. Het toekomstbeeld dat hij neerzet is gitzwart: over 15 jaar is er een enorm personeelstekort in de zorg. En de mensen die er nog wel werken, zijn veelal druk met wensdiagnostiek voor rijke burgers. Voor een groeiende groep kwetsbare patiënten is te weinig of zelfs helemaal geen zorg meer beschikbaar.


<


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84  |  Page 85  |  Page 86  |  Page 87  |  Page 88  |  Page 89  |  Page 90  |  Page 91  |  Page 92