13


Kritiek en kanttekeningen uit andere hoek


Over het Indiëonderzoek en de mogelij ke uitkomsten ervan is niet alleen bezorgd- heid in veteranenkringen. Van de zij de van radicale antikoloniale activisten wordt felle links-ideologische kritiek geuit. De bekende historicus Martin Bossenbroek plaatst daarentegen juist kantteke- ningen bij de wij ze waarop door activisten en media vanuit het heden naar het koloniale verleden wordt gekeken. Het is overigens niet vreemd en niet nieuw dat bij een onderzoek over een politiek en maatschap- pelij k gevoelig onderwerp van verschillende zij den en met uiteenlopende argumenten wordt gerea- geerd. Integendeel, het zou opmerkelij k zij n als dat niet gebeurde.


Radicale actievoerders pleiten voor het veranderen van straatnamen en het verwij deren van stand- beelden. Een J.P. Coenstraat, de naam Coentunnel, het Coen-standbeeld in Hoorn en allerlei andere ooit passend geachte verwij zingen naar het koloniale verleden kunnen volgens hen echt


niet meer. De Nederlandse geschiedenis is in die visie grotendeels het verhaal van een wereldwij d opererende ‘roofstaat’. Vanuit deze hoek wordt ook harde kritiek geuit op het Indiëonderzoek. Dat zou te beperkt zij n en niet principieel antikoloniaal op de wij ze die de activisten eisen. De kritiek komt voort uit een sterk ideologisch gekleurd perspectief. Het lij kt de activisten vooral te doen om veroordeling van het verleden en niet om wat door veruit de meeste historici als wetenschappelij k geschiedonderzoek wordt beschouwd.


Historicus Martin Bossenbroek gaat het niet zozeer om het Indië- onderzoek zelf als wel om het meer algemene debat over het koloniale verleden. Bossenbroek, een gewaardeerd en succesvol geschiedschrij ver, is de auteur van ‘De wraak van Diponegoro, begin en einde van Nederlands-Indië’. Dat kwam, net als het bekendere ‘Revolusi’ van David Van Reybrouck, in 2020 uit maar bleef door Van Reybroucks


mediagenieke publicatie wat in de schaduw. In de slotparagraaf van zij n boek verbaast Bossenbroek zich erover dat het debat over het koloniale verleden zo snel is omgeslagen. Hij plaatst er kritische kantte- keningen bij . De omslag komt volgens hem namelij k niet voort uit nieuwe inzichten ‘in het denken en doen’ van hoofdrolspelers als Soekarno en Van Mook. ‘Het is louter en alleen het gevolg van hedendaagse veranderingen in normen, waarden en morele criteria, waaraan met terugwerkende kracht uni- versele eeuwigheidswaarde wordt toegekend.’ Met andere woorden: het betreft een historisch misplaatste beoordeling vanuit het hier en nu. Daarmee signaleert Bossenbroek precies de ont- wikkeling waarover ook veel Indiëveteranen, hun naasten en hun belangenbehartigers zich zorgen maken.


checkpoint


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84  |  Page 85  |  Page 86  |  Page 87  |  Page 88  |  Page 89  |  Page 90  |  Page 91  |  Page 92  |  Page 93  |  Page 94  |  Page 95  |  Page 96  |  Page 97  |  Page 98  |  Page 99  |  Page 100  |  Page 101  |  Page 102  |  Page 103  |  Page 104  |  Page 105  |  Page 106  |  Page 107  |  Page 108