BOERENLEVEN ZO GING DAT TOEN 1962


Eén apparaat per persoon was meer dan zat Door Margreet Welink


e kon een ketel aan een riem onder de koe hangen, je kon er een emmer naast zetten… Begin jaren zestig waren er verschillende melksystemen in omloop en dit waren twee veelvoorkomende. Hoewel machinaal melken de arbeidstijd aanzienlijk verkortte, wees een Wageningse vergelijking toch uit dat in Nederland traag gemolken werd. De gemiddelde tijd per koe was 5,8 minuten, in bijvoorbeeld de VS kon het in minder dan de helft. Dat zat hem onder meer in het aantal gebruikte apparaten per persoon. In Nederland was het vaak P1A1 ofwel: 1 persoon bedient 1 apparaat. In het buiten- land bediende één persoon niet zelden al vijf apparaten tegelijk. In Nederland heerste de opvatting dat je dan niet goed kon melken. Melkers zouden overbelast raken, de voorbe- handeling van de koeien zou erbij in schieten, de melktijden zouden toenemen waardoor koeien traagmelkend zouden worden en de wachttijden voor koeien zouden onacceptabel hoog oplopen. Last but not least zou er geen tijd zijn voor een gedegen nacontrole. Kortom: meerdere apparaten per man werd sterk afge- raden, er kon niets goed van komen. Maar dat kwam er wel, bijvoorbeeld met de introductie van de melkleiding. Dat scheelde heen- en weer sjouwen met de melkemmer naar het tanklokaal. Toen ook machinaal namelken mogelijk werd, scheelde dat aanzienlijk in tijd. Dat werd tot dan toe met de hand gedaan, liefst zo grondig mogelijk. Immers: ‘de laatste drop was de boterknop.’


J


De foto is uit 1962. Koeien werden weliswaar machinaal gemolken, het namelken ging vaak nog met de hand. Dat vrat tijd. Toen dat ook machinaal ging, werd melken pas echt ‘een fl uitje van een cent.’


60


BOERDERIJ 105 — no. 3 (15 oktober 2019)


FOTO: MISSET


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76