Franse gezondheidszorg 023


boeren, maar wezenlij ke verschillen in dekkingspakket zij n er niet. De fi nancie- ring van de Assurance Maladie gaat bij na helemaal via (progressieve) belastinghef- fi ng: door automatische inhoudingen op het salaris of pensioen, een stuk minder ‘zichtbaar’ dan de zorgpremie zoals wij die kennen. Onderlinge concurrentie tussen de pu-


blieke verzekeringsfondsen is verboden, net als schermen met allerlei polisvari- anten. In de praktij k zij n deze organi- saties de administratieve uitvoerders van wat ieder begrotingsjaar opnieuw door de staat, en door de politiek, wordt vastgesteld aan premies en dekking. Als bemoeizuchtig ervaren selectieve inkoop van zorg hoort evenmin bij hun taakom- schrij ving, laat staan micromanagement van het medisch handelen door Frank- rij ks zorgprofessionals. Die laatsten ge- nieten hierdoor veel autonomie, en ook voor de burgers/verzekerden geldt het concept van keuzevrij heid, van médicine libérale, als een gekoesterde verworven- heid. Er is complete vrij heid van keuze uit zorgaanbieders, zonder verschillen in vergoeding. Alleen bij bezoek aan een minderheid van artsen – vooral medisch specialisten in de grootste steden, die bewust (soms veel) duurder zij n dan het standaardtarief – kunnen eigen bij dra- gen fl ink oplopen. Ook mogen de Fransen rechtstreeks


naar een specialist, zonder verwij zing door hun offi ciële médecin traitante (meestal de huisarts). Ze krij gen dan wel een lager percentage van de rekening vergoed, maar deels kan dit worden opgevangen door een aanvullende verze- kering. De kosten van huisartsbezoek, zie-


kenhuiszorg en geneesmiddelen worden compleet vergoed bij chronische en ernstige aandoeningen als diabetes, kanker en hartfalen, maar in andere gevallen voor maar 70 procent. Maar die eigen risico’s en bij dragen kunnen geheel of gedeeltelij k worden gedekt met een aanvullende verzekering: 95 procent van alle Fransen heeft er zo een, vaak met subsidie door werkgever of overheid. Anders dan de fondsen van de Assurance Maladie, zij n die aanvullende verzeke- raars wél voor een deel private spelers, die ongeremd om klanten concurreren.


Ook bij objectievere meting, zoals van uitkomsten van zorgprocessen, doet Frankrij k het in Europa goed. In een aan Frankrij k gewij d Country


Déserts médicaux


Volgens de meest recente cijfers van de OECD telt Frankrijk 3,2 artsen per 1000 inwoners. Dat is minder dan het gemiddelde voor de EU (3,8), en ook minder dan in Nederland (3,7).


Die artsen zijn bovendien niet gelijk-


matig over het land verspreid: afgele- gen plattelandsstreken zoals Frankrijk die veel kent, kampen met een zwaar tekort aan medische menskracht. De Franse overheid doet zijn best


om aan dit probleem van ‘medische woestijnen’ iets te doen, onder meer


door fi nanciële vestigingsstimulansen. Maar in de praktijk haalt dit onvol- doende uit, bijvoorbeeld doordat dokters wel de premie incasseren


maar dan een of twee jaar later alweer weg zijn, terug naar de grote stad.


Health Profi le 2021 stelt de OECD vast dat de sterftecij fers in Frankrij k voor aandoeningen als darm- en borstkanker, ischemische hartklachten en beroertes de op één na (Noorwegen) laagste zij n binnen de EU. Dit wordt rechtstreeks toegeschreven aan de eff ectiviteit van het zorgstelsel (met Nederland op plaats 4.) Ook de gemiddelde levensverwach- ting-bij -geboorte ligt in Frankrij k met 82,3 jaar boven het EU-gemiddelde van 80,6 jaar, en ook boven de 81,5 jaar van Nederland. Natuurlij k komen hier ook andere factoren bij kij ken dan alleen het zorgstelsel, zoals verschillen in lifestyle.


‘Privaat’ is ook van toepassing op een fl ink deel van de aanbodkant in de zorg, als tegenhanger van de door de staat gereguleerde vraag- en fi nancierings- kant. Net als bij ons werken in Frankrij k de huisartsen zelfstandig. Ook een fl ink deel van de medisch specialisten is zelf- standig, vaak in kleine praktij ken buiten de muren van een ziekenhuis. In de


Morrelen aan de


gezondheidszorg is in Frankrijk niet populair


ziekenhuissector zelf is ruim een derde van het beddenaanbod privaat, deels op not-for-profi tbasis maar vaker juist mét winstoogmerk. Dat deze typisch Franse combinatie van dirigisme en autonomie goed werkt, valt niet alleen af te lezen aan door burgers beleefde tevredenheid.


Toe aan hervorming Het presidentschap van Emmanuel Ma- cron ging vij f jaar geleden van start met de belofte om extra in de zorg te investe- ren. Dit kon ook moeilij k anders, want de Assurance Maladie kampt al jarenlang met tekorten van miljarden euro’s. Maar voldoende bleek dit niet. Begin 2020 kwam het tot protesten uit vooral de publieke ziekenhuizen, waar artsen en verpleegkundigen de alarmklok luidden en een toekomstscenario schetsten van zorg-op-rantsoen. Het antwoord van de regering was dat,


met alle begrip voor de onvrede, ‘meer geld alléén’ niet de oplossing kan zij n voor de problemen van een zorgsysteem dat toe is aan hervorming. Onafhanke- lij ke kenners en critici delen deze visie. Vooral de extreme fragmentatie van het zorgaanbod in Frankrij k is niet langer van deze tij d. Eén keerzij de van de autonomie van de


sector is een groot aantal kleine, verou- derde ziekenhuizen die niet geëquipeerd zij n om zorg te leveren die voldoet aan de maatstaven van nu. Een andere is het gebrek aan samenwerking tussen indi- viduele zorgprofessionals, in een wereld waarin vergrij zing en de opmars van chronische aandoeningen juist vragen om coördinatie van zorg. Ook in Frankrij k, ongeacht wie in april


de presidentsverkiezingen wint, zij n dit de zorgissues van een toekomst die intus- sen al begonnen is.


<


<


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84  |  Page 85  |  Page 86  |  Page 87  |  Page 88  |  Page 89  |  Page 90  |  Page 91  |  Page 92