Eerherstel


53


Links: Na zij n vrij lating krij gt de veroordeelde Indiëweigeraar Jan Maassen een koffer terug met persoonlij ke spulllen, waaronder brieven die hij nooit had ontvangen.


Indiëweigeraar Rokus Hartog in Rotterdam tij dens een bloemencorso (1949). Hij was toen illegaal in dienst bij een glashandel. Dit was tij dens zij n onderduikperiode.


riode met een half jaar verminderd. Zo kwam Hartog in het voorjaar van 1951 vrij. Rokus Hartog en zijn vrouw kregen vier kinderen. Hij is altijd glaszetter gebleven. Hij overleed in 1985.


‘Zij verdienen een volwaardige plek in de geschiedenisboeken’ ‘Mijn vader heeft in de gevangenis gezeten omdat hij ervan overtuigd was dat het verkeerd was om in Nederlands- Indië te gaan vechten’, vertelt zoon Peter Hartog. ‘Ik denk dat hij eerherstel niet eens heel belangrijk gevonden zou hebben. Voor hem was het ’t be- langrijkst dat hij gedaan heeft wat zijn geweten hem infl uisterde. Dat was: niet gaan. Een trauma heeft zijn vader niet overgehouden aan zijn internering. Wel herinnert Peter zich dat zijn vader soms explosief boos kon worden. ‘Meestal was dat bij iets dat raakte aan dit deel


van zijn geschiedenis. Ik herinner me een woedende brief die hij schreef naar Het Vrije Volk naar aanleiding van een artikel over de militaire gevangenis Nieuwersluis.’ Ook bracht hun vader een zekere argwaan jegens autoriteiten over op Peter en zijn broers en zussen. ‘Hij vond dat Indiëgangers ook waren misleid. Die hadden misschien wel het idee dat ze in Nederlands-Indië zouden worden ontvangen zoals de Canadezen hier, door leuke meisjes die blij zouden zijn met hun komst. Dat zou natuurlijk een illusie zijn.’


Toen hem ter ore kwam dat Jan Maassen in 2013 bij de Hoge Raad om nietigverklaring van zijn vonnis zou vragen, wekte dat meteen interesse bij Peter Hartog. ‘Als Maassen eerherstel zou krijgen, dan zou mijn vader daar misschien ook wel voor in aanmerking komen.’ Ook de uitkomsten van het onderzoek naar extreem geweld door de Nederlandse krijgsmacht tijdens de


dekolonisatieoorlog, dat het NIOD met verschillende partners uitvoerde, zette eerherstel voor weigeraars opnieuw op de kaart. Peter heeft zijn hoop nu gevestigd op het advies van het NIMH. ‘Men doet zeer uitgebreid onderzoek en is van mening dat de nabestaanden van de weigeraars moeten aantonen dat de weigeraars op de hoogte waren van de geweldsexcessen in Nederlands-Indië. Een absurde eis: het heeft tachtig jaar geduurd voor de Nederlandse staat het geweld zelf onder ogen zag. Hoe kun je van de weigeraars vragen dat ze wel alles wisten? Die mensen waren daar niet eens.’ Toch volhardt hij en hoopt hij op een goede afl oop. ‘Het is motiverend dat we dit met een groep nabestaanden doen. Onze vaders en grootvaders verdienen een plaats in de geschiedenisboeken die recht doet aan hun verhaal. Zolang ik kan, blijf ik me daarvoor inzetten.’


Checkpoint 01-25


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76