Missers en successen


29


‘Chinese militairen deden zich met succes voor als Zuid- Koreanen’


teriebataljon dat meevocht in de Korea-oorlog. In februari 1951 bij het dorpje Hoengsong moest het bataljon onder barre omstandigheden – het vroor ’s nachts zo’n 20 0C – in een vooruitgeschoven kwetsbare positie de terugtocht van Zuid-Koreaanse en Amerikaanse eenheden dekken. Het grootste gevaar kwam van Chinese troepen die de Noord-Koreanen in de loop van de oorlog te hulp waren geschoten. Hun optreden kenmerkte zich door massale aanvallen, vaak begeleid door luid hoorngeschal, op zwakke plekken in de verdediging van VN-eenheden. In het geval van Hoengsong maakten de Chinezen gebruik van een gat op de rechterflank van de Nederlandse eenheid. Ook deden Chinese militairen zich met succes voor als Zuid- Koreanen. Ze slaagden erin de com- mandopost van het bataljon aan te vallen, waar vervolgens een chaotisch en bloedig strij dtoneel ontstond. Daarbij kwam commandant Den Ouden om het leven. Ook op andere plekken kwam het tot gevechten.


In totaal sneuvelden bij Hoengsong vij ftien Nederlandse militairen en raakte een flink aantal gewond. Dat het bataljon zich ondanks waakzaamheid toch liet verrassen en de vij and een aanval op de com- mandopost kon uitvoeren, getuigde van fouten. Maar het gevaarlij ke gat aan de rechterflank kon de eenheid níet worden aangerekend. Overste Den Ouden, een bekwaam en ervaren troepenofficier, had de commandant van het Amerikaanse regiment waarbij het bataljon was ingedeeld, meermaals op het gevaar gewezen. Helaas tevergeefs. Maar bij Hoengsong viel ook iets anders op. De leidinggevende officieren slaagden er na de dood van Den Ouden in om onder zeer moeilij ke omstandigheden de samenhang te behouden en de manschappen naar veilig gebied te loodsen. Dat getuigde van professi- onaliteit. Zoals het hele bataljon zeer ervaren en professioneel was. Veel militairen hadden al gevechtservaring opgedaan in Indië.


Deh Rawod in Uruzgan Dodelij k friendly fire Een van de ergste dingen die mili- tairen in gevechtsomstandigheden kunnen overkomen, is het doden of verwonden van eigen mensen. Het beruchte ‘friendly fire’ dat in elke oorlog slachtoffers maakt. Het overkwam de Nederlanders in januari 2008 bij Deh Rawod in Uruzgan, Afghanistan. Tij dens een zuiverings- actie tegen de Taliban werd ’s avonds vanuit de ene compagnie gevuurd op de andere compagnie. Ze dachten de Taliban onder vuur te nemen. Er


volgden meer incidenten. Twee jonge militairen – Aldert Poortema (22) en Wesley Schol (20) – kwamen hierbij om. Een andere militair raakte zwaar- gewond en verloor beide benen. Ook kwamen twee Afghaanse militairen om het leven. De Telegraaf publiceerde in 2019 een intern onderzoek van Defensie. Hieruit bleek waar het misging. Bij de voorbereiding van de actie waren er al fouten gemaakt. Tij dens de operatie ontstond een te grote afstand tussen de twee compagnieën. Dit was potentieel gevaarlij k, maar de batal- jonsleiding greep niet in. Ook werd de procedure voor het doorgeven van locaties niet gevolgd toen de com- pagnieën zich op afstand van elkaar installeerden. Hierdoor ontstonden misverstanden en het risico dat een eenheid op een andere zou vuren. Dit gebeurde helaas ook. Een belangrij ke oorzaak was dat het optreden in groter verband voor de uitzending naar Uruzgan niet voldoende was geoefend. Pas in 2020 erkende Defensie tegenover de nabestaanden van Aldert Poortema en Wesley Schol aansprakelij kheid voor wat er was misgaan. Er werd een schadever- goeding toegezegd. Eerder hadden nabestaanden al juridische proce- dures aangespannen. De erkenning van aansprakelij kheid maakte het gebeuren niet minder tragisch: dood door eigen vuur, als gevolg van ver- mij dbare fouten.


Checkpoint 01-25


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76