Gezond&veilig werken Ergonomie
Een simpel telefoontje van een tandarts opende een jaar of zeven geleden de ogen van fysiotherapeut Matthijs Luitjes van Ergonomicsolutions. “Mijn hele team loopt inmiddels bij jou in de praktijk. Kun je ook iets aan preventie doen?” De ervaren specialist op het gebied van myofacioale pijn en nek-, schouder- en armklachten had niet direct een antwoord, maar het zette hem wel aan het denken… Sinds drie jaar traint hij uitsluitend nog mondzorgverleners. En, met succes!
TEKST: ANITA ZIJLSTRA / BEELD: SHUTTERSTOCK/CURVE “I
k had zeven jaar geleden zoveel cliënten; ik was me er eigenlijk hele- maal niet van bewust dat ik inderdaad veel tandartsen, mondhygië- nisten en assistenten onder behandeling had”, vertelt Luitjes. “En ze
hadden echt allemaal dezelfde spierproblemen in nek, schouder, arm, rug. Na die spontane hulpvraag ben ik me er eens in gaan verdiepen. En inderdaad, het is een kwetsbare groep: zeker 65 procent heeft arbeids- gerelateerde klachten door die dagelijkse stati- sche belasting tijdens het werk, als het eerlijk gezegd al niet meer is.” Heeft dat wekelijkse bezoekje aan de fysio- therapeut dan wel zin, vroeg hij zich af. Nee, concludeerde hij. “Zonder verandering in hoe er daadwerkelijk in de praktijk gewerkt wordt, blijven klachten terugkomen. Niet omdat mensen niet willen veranderen hoor, integendeel. Maar gedrag in de praktijk wordt vooral bepaald door routines, werkdruk en de manier van samenwerken.”
Luitjes heeft inmiddels meer dan zevenhonderd mondzorgverleners getraind. “Tijdens de eerste praktijkscan zie ik het al: behandelstoelen staan bijvoorbeeld te laag, lendensteunen van de krukjes worden niet benut, het hoofd van de patiënt wordt niet goed gepositioneerd, zodat er onnodig met extra spierbelasting wordt gewerkt, noem maar op.” Dan volgt een stuk theorie en daarna praktijktraining aan de stoel:
“Zonder verandering in hoe er daadwerkelijk
in de praktijk gewerkt wordt, blijven klachten terugkomen”
De tijdelijke uitval van mondzorgverleners is helaas nog groot, consta- teert de fysiotherapeut. “Het gaat met name om spierproblemen door overbelasting. Dan ontstaan er zogeheten triggerpoints, spierknoopjes die spanning en pijn veroorzaken en kunnen uitstralen naar andere delen van het lichaam. Die zijn doorgaans goed te behandelen. Maar je wilt natuurlijk niet dat het van kwaad tot erger gaat.” Luitjes schat dat een op de vier mondzorgverleners eerder stopt met werken door ernstige lichamelijke ongemak- ken. “Onhoudbare pijn in de elleboog door het extraheren bijvoorbeeld. Of een nekhernia door een jarenlange verkeerde werkhouding, waardoor wervels moeten worden vastgezet of een tandarts met een aandoening van de schildklier, waardoor de spieren al gevoeliger
zijn; de verhalen liegen er echt niet om.” Zorg naast de juiste arbeidsomstandigheden ook zelf goed voor je li- chaam, is zijn advies. “Slecht zicht bijvoorbeeld is ook heel vermoeiend en heeft aantoonbaar effect op de spierspanning. En die wil je juist zo laag mogelijk houden. Laat je ogen regelmatig checken bij de opticien en werk met een loepbril. En ontspan, zowel mentaal als fysiek. Ga na een dag hard werken lekker de natuur in, spreek af met vrienden voor een gezellige avond uit of lees een goed boek. En sporten? Prima, na- tuurlijk. Maar je hoeft echt geen topprestaties te leveren, hoor. Dat doe je in feite de hele dag al!” Z
ERGONOMIE IN DE PRAKTIJK
Voor mondzorgverleners en hun team die op een praktische manier willen leren hoe ze klachtenvrij en comfor- tabel kunnen werken, biedt KNMT Academy de cursus ‘Ergonomie in de praktijk’ aan. Tijdens de training, die ook incompany wordt gegeven,
krijgen tandartsen en hun team advies over een gezonde en dynami- sche werkhouding. Matthijs Luitjes verzorgde tot voor kort deze cursus., maar heeft besloten zich te willen richten op zijn eigen bedrijf. In be- drijfsoefentherapeut Janet Eversdijk
heeft de KNMT Academy inmiddels een nieuwe trainer gevonden. Geïnteresseerd in de cursus:
trainen op elkaar hoe het wél moet. “En dat laatste is voor velen een verademing. Maar nu nog de uitdaging: het gaan doen en vólhouden. Gedurende het traject ben ik ben per e-mail en app altijd te bereiken. En na zes tot acht weken kom ik opnieuw langs voor observatie en coa- ching on the job, terwijl mondzorgverleners gewoon met hun patiënten bezig zijn. En de resultaten zijn verbluffend. Mensen zijn echt dankbaar, omdat ze minder pijnklachten hebben. Maar dat heeft natuurlijk ook alles met de teamspirit te maken: om werkgerelateerde klachten te verlichten en structureel te voorkomen moet ergonomisch en effi ciënt samenwerken in de praktijk geïmplementeerd zijn.”
SEPTEMBER 2026
NT DENTZ
17
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48 |
Page 49 |
Page 50 |
Page 51 |
Page 52