016 Interview
maar zo weinig beschermende kleding is, kan ik het me bijvoorbeeld niet permitteren om een of twee uur onderwijs te geven op de afdeling.” In de optiek van de ic-chef moet de zorg voor
COVID-19-patiënten snel anders worden georga- niseerd én geprioriteerd. “In het begin hebben we vanuit een menselijke reflex gehandeld: alles opgeofferd voor COVID-zorg. Zowel binnen als buiten het ziekenhuis. Maar we moeten ons rea- liseren dat de economische en maatschappelijke schade die daaruit voortvloeit óók samenhangt met gezondheid. Misschien levert een recessie uiteindelijk wel meer doden op dan dit virus. We moeten naar een goede balans tussen zorg, maat- schappij en economie. En binnen de zorg naar een goede balans tussen COVID- en niet-COVID- zorg. Daarvoor is het belangrijk dat we buiten de gebaande paden denken. We hebben frisse ideeën nodig om te voorkomen dat COVID-19 als een koekoeksjong alle tere vogeltjes uit het gezondheidsnest blijft kieperen. Daar moeten we écht voor waken, ook als er wel een tweede, grotere golf komt.” Zelf houdt Girbes eerder in Arts en Auto een
pleidooi voor categorale COVID-19-ziekenhuizen, waar uitsluitend patiënten met het virus worden behandeld. Op de vraag hoe dit plan exact vorm zou moeten krijgen, antwoordt hij: “Ik kan een plan opperen, met wat praktische invullingen, maar ik heb geen verstand van planologie of van gebouwen inrichten. Daarvoor is hulp van andere professionals nodig. Ik zeg ook niet dit dé oplossing is. Misschien moet het wel andersom: een aantal COVID-vrije ziekenhuizen. Maar één ding staat vast: we kunnen níet in de gebruikelij- ke modus verder.”
Verantwoording afleggen In de bijna twintig jaar dat Girbes op de Amster- damse ic rondloopt, maakt hij verschillende rampen mee, zoals de Volendambrand en de crash van Turkish Airlines, maar de huidige crisis is daarmee niet te vergelijken. “Grootste verschil is dat deze ramp doorgaat buiten het zie- kenhuis. Als je om je heen kijkt op straat, als je de krant openslaat of de tv aanzet.” In zijn geval een Franse krant en de Franse televisie. Girbes en zijn echtgenote hebben beiden zowel de Ne- derlandse als de Franse nationaliteit. Ze spreken thuis Frans en consumeren voornamelijk Franse media. “In Nederland zijn de media op zoek naar snel nieuws, naar oneliners. In Frankrijk is er meer plaats voor nuance.” Wat Girbes er niet van weerhoudt om voor
de camera te verschijnen wanneer Nieuwsuur of EenVandaag hem benadert. “Ik vind dat ik ver- antwoording heb af te leggen aan de mensen die mij betalen. Dat zijn voor mij de Nederlanders.” Om daar, voordat de vraag gesteld wordt, aan toe te voegen: “En ja, professoren zijn ijdel. Maar ik
CURRICULUM VITAE
Armand Girbes (1959) geboren in Groningen
1977-1984
studie geneeskunde, Rijks- universiteit Groningen 1977-1980
opleiding tot gymnastiekle- raar, KNGU, Groningen 1977-1986
gymnastiekleraar basis- scholen en verenigingen 1984-1986
arts-assistent chirurgie, UMC Groningenn(UMCG) 1986-1991
specialisatie interne ge- neeskunde en ic, UMCG 1991
promotie: Clinical studies with new dopamine ago- nists, RUG 1993
European Diploma for Inten- sive Care medicine (EDIC) 1991-1998
staflid afdeling Heelkunde, chirurgische ic UMCG 1997
erkenning aantekening klini- sche farmacologie, UMCG 1998-2001
staflid afdeling Chirurgie en hoofd ic, VUmc, Amsterdam 2001-heden
kernhoogleraar intensive care geneeskunde en hoofd afdeling intensive
care volwassenen, VUmc, Amsterdam 2003-2009
voorzitter Gemeenschap- pelijke Intensivisten Commissie 2004-2013
voorzitter Nationale Kwali-
teitsvisitaties Intensive Care 2015-2018
general secretary, European Society of Intensive Care Medicine (ESICM) 2018-2021
chair division of scientific affairs, ESICM
kijk wel zorgvuldig: wat is het algemeen nut? Wat kan ik ermee bereiken?” Dat de intensivist niet op zijn mondje is geval-
len, is een understatement. Als arts-assistent in het UMC Groningen wordt hij om die reden eens ontboden bij de raad van bestuur. “Ik kreeg op mijn donder omdat ik iets had gezegd waar veel professoren het niet mee eens waren.” Waar de meesten in zijn positie zouden inbinden, doet hij er een schepje bovenop. “Ik zei: hoezo? Wat weten die professoren dat ik niet weet? Waar kan ik dat lezen? Die bestuurders waren nogal flabbergasted.” Hij is wars van status en volgens hemzelf
is dat niet veranderd nu hij al jaren professor en hoofd van de ic-afdeling is. “Ik zeg tegen de mensen hier altijd: laat je niet zomaar iets wijs maken door iemand die hoger in de hiërarchie staat. Wees kritisch. Klopt het wel wat diegene beweert? Ja, óók tegen mij. Ik laat me graag overtuigen. Ik geloof in argumenten. In elkaar aanspreken. Op wat je goed doet en op wat je niet goed doet. Wat daarvoor nodig is, is een basisattitude van lief zijn voor elkaar. Alleen dan kun je ook een kritische noot van een ander verdragen.”
Peutergym Als het om leidinggeven gaat, dan heeft de hoogleraar in zijn ogen meer te danken aan zijn opleiding tot gymnastiekleraar dan aan de studie geneeskunde. Vanaf zijn zesde weet Girbes dat hij later dokter wil worden – “al mijn spreekbeurten gingen over het menselijk lichaam” – maar zijn moeder is gymnastiek- lerares en ook dat vak spreekt hem aan, sportief als hij is. Jarenlang heeft de intensivist geturnd, gebokst en aan jiujitsu gedaan. Dus doet hij beide studies, tegelijkertijd, waarna hij een tijd lesgeeft op basisscholen en bij gymverenigingen. “Vooral peutergym op vrijdagmiddag vond ik geweldig. Als ik dan de sleutels in de deur van de sporthal stak, klommen die kleintjes al als aapjes aan mijn been omhoog.” Nu die herinne- ring bovenkomt, zegt hij: “Ik zou dat nog steeds heel graag doen, maar heb er de tijd niet voor.” Mijmerend: “Misschien later als ik met pensioen ben. Net als mijn moeder, die geeft op haar 82e nog gymnastiek in het bejaardentehuis.” Maar zover is het nog niet. We gaan terug
naar de realiteit, naar de ic, naar de meest hectische periode uit zijn loopbaan. “Klinkt misschien gek, maar ik heb ook plezier op be- paalde momenten”, zegt Girbes. “Als je ziet wat we met z’n allen voor elkaar hebben gekregen, dat is echt een topprestatie. We hebben in twee dagen geregeld waar we normaal twee jaar over zouden doen. En dat is níet gelukt omdat er in een protocol stond uitgelegd wat we moesten doen. Nee, dat danken we aan gedreven, bekwa-
<
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48 |
Page 49 |
Page 50 |
Page 51 |
Page 52 |
Page 53 |
Page 54 |
Page 55 |
Page 56 |
Page 57 |
Page 58 |
Page 59 |
Page 60 |
Page 61 |
Page 62 |
Page 63 |
Page 64 |
Page 65 |
Page 66 |
Page 67 |
Page 68 |
Page 69 |
Page 70 |
Page 71 |
Page 72 |
Page 73 |
Page 74 |
Page 75 |
Page 76