ok in de watersport rukt de na- notechnologie op. In het Grieks betekent ‘nanos’ dwerg en dat is nog groot uitgedrukt bij deze intrigerende ontwikkeling. Het gaat om deeltjes in de grootte van een miljardste van een meter. Nanotechnologie wordt inmid- dels toegepast in verf en vernis, maar ook de cosmetica, voedingsmiddelen en plakband.
In een rapport van Agentschap NL over de nieuwste ontwikkelingen op het gebied van maritieme coatings in de Verenigde Staten wordt gesteld dat het benutten van unieke materiaaleigenschappen op nanoschaal een belangrijke rol speelt in het onder- zoek naar alternatieven voor de huidige, milieuonvriendelijke coatings binnen de maritieme sector.
‘Functionele nanomaterialen hebben als kerntechnologie binnen maritieme coa- tings de potentie enorme voordelen op te leveren voor het milieu en de scheepvaart zelf. Het reduceren van brandstofkosten door weerstandsverlagende nanomateria- len in coatings en nanodeeltjes die erosie op een milieuvriendelijke manier tegen- gaan zijn twee sprekende voorbeelden van huidig onderzoek. In beide gevallen heeft gecombineerd academisch en industrieel onderzoek de werking ervan aangetoond. Voor de toekomst worden dan ook op grote schaal toepassingen verwacht’, aldus het rapport.
Meer kennis nodig
Ondanks de hoge verwachtingen van na- notechnologie binnen maritieme coatings geven de industriële marktleiders aan dat er nog te weinig kennis is van de structu- rele- en oppervlakte-eigenschappen van nanomaterialen. Daarbij zien zij de impact van eventuele, nu nog onbekende nadelige eigenschappen van nanocoating op lange termijn als mogelijk grootste barrière voor verdere commerciële toepassing. Een langetermijnvisie van de Amerikaanse overheid in combinatie met de integratie van verschillende disciplines binnen het nanotechnologieonderzoek zal vrijwel zeker resulteren in nieuwe inzichten in toe- komstige nanocoatings voor de maritieme industrie, aldus Agentschap NL.
Geavanceerd onderzoek
Eén van de grootste onderzoekscentra op het gebied van nanocoatings is het Naval
De biostructuur van pauwenveren vormt een inspiratiebron bij de ontwikkeling van nanotechnologie. Foto www.rensgroenendijk.nl
Research Laboratory (NRL) in Washington, D.C. Binnen dit door de Navy en Marine Corps gestuurde instituut vindt zeer ge- avanceerd onderzoek plaats op meerdere afdelingen van het ‘Center for Corrosion Science & Engineering’, onderdeel van de scheikunde afdeling met meer dan honderd fulltime-wetenschappers. Het geschatte onderzoeksbudget van meer dan een miljard dollar en de hightech-facilitei- ten in dit lab maken onderzoeksexcellenties mogelijk, zoals het real-time monitoren van de effecten van maritieme coatings op de omgeving, het testen van de aanhechting van verschillende organismen op be- staande maritieme coatings, fundamentele eigenschappen van coatings en fundamen- ten van nanomaterialen binnen coatings.
Agenschap NL concludeert dat nieuwe methoden om vrijkomende biocides in anti-fouling te vervangen door niet-toxische effectieve alternatieven die zijn gebaseerd op unieke eigenschappen op nanoschaal veelbelovend zijn vanwege hun milieuvrien- delijke en kosten- en onderhoudsreduce- rende karakter.
Nanofouling
Het toepassen van nanotechnologie is voor de jachtbouwer onder handbereik. Op Boot Holland en straks de HISWA Boat Show wordt een nieuwe tweecomponenten anti- fouling gepresenteerd: Nanofouling. Het product is transparant en geeft een hoog- glans verzegeling met een korte droogtijd.
Nanofouling kan op nieuwe schepen en over bestaande harde antifouling heen worden aangebracht (opschuren met korrel 600).
Volgens Thomas Allart van Nanocoat Inter- national staan sommigen nog wat onwen- nig tegenover nanotechnologie: “Sinds een jaar brengen we nu een reeks producten op de Nederlandse watersportmarkt die speciaal zijn ontwikkeld voor deeltoepas- singen. We hebben bijvoorbeeld nanocoa- tings voor dekken, bescherming van textiel zoals buiskappen, het vuilafstotend maken van glas en de bescherming van metalen en polyester. Antifouling, het enige product dat op basis werkt van twee componen- ten, is het nieuwste. De ervaringen zijn zo goed dat we er vier jaar garantie op durven geven, tenzij er natuurlijk op een zandbank wordt gevaren.”
Een team van Nanocoat reist langs jachtwerven in het land om voorlichting te geven over de toepassingen en de juiste techniek om het aan te brengen, wat mogelijk is met roller, kwast of spuit. “Veel verbazing is er over het geringe verbruik, waarbij een halve liter dikwijls al genoeg is voor het onderwaterschip van een gemid- deld jacht, 20 tot 30 vierkante meter. Ook na het afspuiten met hoge druk komen er geen deeltjes los.”