Oossanen heeft zich in het bijzonder ver- diept in de mathematische en wiskundige aspecten van de hydromechanica voor de jachtbouw. Zijn bureau heeft zowel in de jachtbouw- maar ook binnen de scheep- bouw en marine-industrie - een solide reputatie opgebouwd, onder andere in de ontwikkeling van verbeterde rompvormen voor zogenoemde high-performance hulls.


Het overgrote deel van de in de afgelopen dertig jaar gemaakte ontwerpen is in de sleeptank getest, dus de hydrodynami- sche karakteristiek van deze ontwerpen is bekend. Al deze informatie is in een kennis- bank, de VOA Resistance en Performance Database opgeslagen.


Ideaal recreatievaartuig


In 2006 heeft VOA in opdracht van RIZA, het Rijksinstituut voor Integraal Zoetwa- terbeheer en Afvalwaterbehandeling van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat, Rijkswaterstaat een onderzoek afgerond naar het “Ideale Recreatievaartuig”. In dit onderzoek is primair gekeken naar de gevolgen voor het watermilieu door brandstofgebruik, motoremissie, golfslag en geluid als gevolg van “niet ideale” kenmerken van toen op de markt zijnde en varende plezierjachten.


Dit onderzoek bestond in essentie uit het vergelijken van bestaande rondspant, knikspant en multi-knikspant motorjachten met een hydrodynamisch optimaal ontwor- pen rondspant romp.


De resultaten van deze studie gaven aan dat, door het toepassen van een goed romp en appendage ontwerp, in combina- tie met een goed gekozen voortstuwingsin- stallatie, het benodigd vermogen tussen de 10% en 30% gereduceerd kan worden. Bij snelheden van circa 5 knopen en lager kan dit zelfs oplopen tot circa 50%. Ook kon worden aangetoond dat de brand- stofbesparing voor het vaarprofi el van de gemiddelde motorbootwatersporter in Ne- derland circa 60% bedraagt en dat dan ook de motoremissie met dit percentage wordt gereduceerd. De golfhoogte en de golfslag


van de betreffende optimale ontwerpen wordt met circa 20% teruggebracht. Voor veel jachtbouwers in Nederland is de kennis om deze besparingen ook daadwer- kelijk te realiseren echter geen gemeen- goed. Daarnaast was tot voor kort de me- thode voor het nauwkeurig bepalen van de weerstand van rompen en het benodigde motorvermogen beperkt tot het doen van voor deze schepen kostbare modelproeven in de sleeptank.


Computeranalyse


Door recente ontwikkeling op het gebied van software en processorcapaciteit is hier echter veranderingen in gekomen. Met moderne Computational Fluid Dynamics (CFD) software kunnen aan de hand van het digitale lijnenplan de hydrodynamische prestaties worden bepaald zonder dat daarvoor een model benodigd is. Inmid- dels is er een aantal ontwerpers dat hun ontwerpen laat analyseren door Van Oos- sanen. Het zal geen betoog behoeven dat met name in het segment van de ‘klasse’ schepen deze ontwikkeling met buitenge- wone belangstelling wordt gevolgd. Vanwege de voorbereidings- en rekentijd die per CFD analyse benodigd is, kunnen de kosten hiervan toch nog behoorlijk op- lopen en het nut van een dergelijke analyse neemt af, naarmate er minder winst qua ontwerpverbetering te behalen is. Om die reden is door VOA met het RIZA onderzoek in het achterhoofd de applicatie Yachtpo- werscan ontwikkeld, waarmee eenvoudig aan de hand van een beperkt aantal simpel te achterhalen parameters kan worden be- paald hoe een specifi ek schip presteert in vergelijking met andere schepen van vrijwel dezelfde afmetingen.


Vergelijking Aan deze Yachtpowerscan ligt de eerder ge- noemde VOA Resistance en Performance Database ten grondslag die echter is uitgebreid met een module waarmee heel simpel gezegd de onderwaterschepen van totaal verschillende lengte qua hydrodyna- mische eigenschappen met elkaar kunnen worden vergeleken. Door simpelweg de basisparameters lengte waterlijn, breedte,


diepgang, gewicht (de waterverplaatsing), motorvermogen en maximum snelheid van het te beoordelen schip in de Yacht- Powerscan in te voeren kan snel worden vastgesteld hoe goed het schip presteert ten opzichte van de in de database opgeno- men referentieschepen. Wanneer nog enkele aanvullende gegevens worden ingebracht is het systeem tevens in staat een analyse te maken van het voortstuwingsrendement in relatie tot ‘ver- gelijkbare’ schepen. Let wel, de scan geeft alleen een indicatie of en in hoeverre het rendement van het onderwaterschip kan worden verbeterd; het herontwerp van het onderwaterschip en de daarbij uit te voeren CFD0-beoordelingen vormen separate aan- vullende trajecten. De richtprijs voor een Yachtpowerscan inclusief voortstuwings- rendement bedraagt € 450, exclusief BTW.


De NJI hoopt dat de informatie in dit artikel er toe mag leiden dat werven zich geroepen voelen om hun ontwerpen te laten analyseren en te verbeteren en op die manier de voorsprong van de sector op de buitenlandse concurrentie weer te vergro- ten. Dan geldt zeker: Een Nederlands schip is niet alleen beter, maar ook duurzamer.


Werven die belangstelling hebben om een Yachtpowerscan te laten uitvoeren, kunnen contact opnemen met het NJI secretariaat. Hierbij geldt hoe meer gegadigden, hoe lager de prijs per scan. Bij voldoende belangstelling zal er tevens een bijeenkomst worden georganiseerd waarin de diepere achtergronden van de beschreven systemen aan de hand van concrete praktijkvoorbeelden nader worden toegelicht. Uiteraard kunt u voor inhoudelijke vragen naar aanleiding van dit artikel bij het NJI secretariaat of bij VOA terecht.


21


foto www.rensgroenendijk.nl


-verenigingsnieuws


Jachtbouw Nederland 3


juni 2011


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36