Tekst: Auke de Jong - Beeld: eigen beeld Paul Zwama


INEEN - ZORG VAN BINNENUIT


‘Grenzen voel je niet aan met je


hoofd, maar met je lichaam’


Bokstherapie voor huisartsenpraktijken: ‘Het lichaam liegt niet’


Voormalig topsporter en oud-Nederlands kampioen marathon Paul Zwama is tegenwoordig vitaliteitsspecialist bij het Instituut Voor Vitaal Ondernemen (IVVO). Met zijn organisatie wil hij impact maken op de (mentale) gezondheid van werkend Nederland. Zo verzorgt hij onder meer workshops Weerbaar Boksen voor huisartsenpraktijken. De resultaten zijn positief: er verandert iets binnen teams, zelfs al na één workshop.


“Mijn topsportcarrière eindigde in 2020 door fysieke blessures. Ik wilde graag naar de Olympische Spelen, maar mijn lichaam kon niet langer mee. Dat was erg pijnlijk: het voelde als een huwelijk dat strandt in de verlovingsperiode. Ik ben in therapie gegaan, maar dat hielp maar voor een deel.


Totdat mensen in mijn omgeving zeiden: Paul, misschien moet je in plaats van gesprekstherapie iets met bokstherapie gaan doen. Ik heb een lang gesprek gehad met een bokscoach, me direct ingeschreven voor de coachopleiding en daarna bokstherapie gevolgd. Toen dacht ik: waar was dit toen ik het nodig had?


Het briljante aan bokstherapie is dat je stopt met communiceren in woorden. Je kunt je niet verstoppen, want het lichaam liegt niet. Of het nu gaat om


feedback geven, elkaar raken, scherpte opzoeken of grenzen aangeven: we kunnen erover praten, maar met boksen ervaar je het. Hierdoor blijft de informatie hangen en ga je er ook echt iets mee doen.


Elke workshop Weerbaar Boksen die ik geef bij huisartsenpraktijken start met een vragenlijst. Daarmee haal ik informatie op over de mentale en fysieke veerkracht van medewerkers. Vervolgens voer ik één-op-één gesprekken. Soms krijg ik aanvullende informatie van een praktijkmanager over wat er speelt binnen een team.


De thema’s die uit de scan naar voren komen – vaak gaat het over het aan- voelen en aangeven van grenzen – vertaal ik in boksoefeningen. Als iemand zegt goed te zijn in het aangeven van grenzen, kan zo’n oefening iets totaal


anders laten zien. Neem de oefening waarbij iemand steeds iets harder in de buik wordt geslagen. Soms geeft iemand pas bij 80 of 90 procent aan dat het te veel is. Waarom? Doorgaan voelt voor veel mensen makkelijker dan stoppen, want stoppen voelt als falen. Ik probeer mensen te laten inzien dat in veel gevallen doorgaan juist falend is. En dat je grenzen niet aanvoelt met je hoofd, maar met je lichaam.


De resultaten van de workshop vormen een krachtig startpunt voor gesprekken na afl oop. Als je tijdens het boksen al over je grenzen gaat, waar doe je dit dan nog meer? Bij patiënten? Collega’s? Ik kan een boek schrijven over de voorbeelden die dan komen. Zulke gesprekken laten mensen hun blinde vlek zien. Het mooie is: hierdoor verandert er daadwerkelijk iets binnen teams, zelfs na één workshop.


Waar het op neerkomt: kom eens uit je hoofd en ervaar wat je lichaam je vertelt. Vaak zie ik mensen tijdens de warming-up al op negentig procent van hun maximale capaciteit zitten. Dat zegt ook iets over hoe zij hun werk doen. Harder werken levert niet altijd meer op. Boksen is een ijzersterke metafoor om dit voelbaar te maken.”


MAART 2026 - 23


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32