Nederlands-Indië


41


Het boek van David Van Reybrouck over de Indonesische onafhankelij ksstrij d, Revolusi, werd in Nederland overwegend enthousiast ontvangen. Van Reybrouck beschrij ft indringend wat die betekende voor de mensen die erbij waren.


Tekst Gielt Algra Fotografi e Frank Ruiter, Stefan Vanfleteren


Begin dit jaar werd op tv ook Van Reybroucks zoektocht naar de laatste ooggetuigen van de revolutie in Indonesië uitgezonden. De oplettende Checkpointlezer zal vast een aantal veteranen hebben herkend die in de documentaire en het boek voor- komen. Veteranen als Van Heek, de luitenant van 4-9 RI, Buchel van Steenbergen, die Nagasaki overleefde en Felix Jans, de overlevende van de Slag in de Javazee, spelen een hoofdrol. Reden te meer voor Checkpoint om begin dit jaar de auteur over boek en docu te interviewen.


B


U heeft veel getuigen gesproken die echt oud zij n. Is dat een nadeel? ‘Soms wel. Aan de andere kant, het verlangen te praten over wat ze hebben meegemaakt, groeit met de leeftij d. Het zij n herinneringen die op hun netvlies staan gebrand, waar ze nachtmerries over hebben, die ze aan het huilen maakt. Ik heb ook dikwij ls gemerkt dat deze mannen er niet met hun kinderen over hebben kunnen praten, maar nu wel met hun kleinkinderen.’


Hoe vond u al die getuigen? ‘In Indonesië heb ik heb veel hulp gehad van een Française, Jeanne. Ze komt in het eerste hoofdstuk voor. Zij had tij d en zocht werk, en ik had geen tij d. Ze heeft een aantal rusthuizen bezocht. Maar soms was het ook toeval. Van Heek bij voorbeeld, ontmoette ik tij dens het signeren van het Boekenweekgeschenk. Hij kwam ineens binnen. Hij droeg dat speldje, en ik vroeg hem of hij veteraan was.’


Met de Gurkha’s ging het anders. U wist dat er in de Himalaya een aantal mensen Britse pensioenen ontving. Toen u om de gegevens van deze mensen vroeg, in het militaire kantoortje hoog in de bergen van Nepal, werd u dat in eerste instantie geweigerd. ‘Ik zei dat ik waarschij nlij k de laatste onderzoeker was die zou langskomen. Die mensen zij n 95-plus en er is nauwelij ks onderzoek gedaan of ze in Indonesië zij n geweest. Afij n, die man van het kantoortje liep naar binnen en kwam terug met een papiertje met namen. Hij zei dat een van de mannen nog in leven was en die heeft hij voor mij gebeld. Zo is de bal aan het rollen gegaan.’


‘Ze hadden geen zin om soldaten gevangen te nemen’


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76