52


Award voor Ymo Hartzema


‘Met klagen verander je niks’


Ymo Hartzema is de tweede Nederlander aan wie die de prestigieuze Amerikaanse onderscheiding ‘The Legion of Honor Bronze Medallions’ werd toegekend. Tekst Els Mannaerts Fotografi e Milan Vermeulen


Veteraan Ymo Hartzema, voorzitter van De Gewonde Soldaat, is zo doof als een kwartel, heeft constant een ‘telefoontje’ in zijn elleboog, lijdt aan PTSS en chro- nische depressie en slikt zoveel medicij- nen dat-ie ‘licht geeft in het donker’, zo zegt hij zelf. Maar klagen doet hij niet. ‘Met klagen en mopperen verander je niks. Als iets me niet bevalt, vraag ik me altijd af: wat kan ik eraan doen?’


V checkpoint


Hartzema was eigenlijk voorbestemd om werktuigbouwkundige te worden. ‘Dat moest van mijn ouders: vwo en daarna hts werktuigbouwkunde. Maar ik had er geen zin in, gooide mijn kont tegen de krib en stopte in 1993 met het vwo. Dat betekende: in dienst. Ik had goede verhalen gehoord over de Luchtmobiele Brigade en gaf me daarvoor op.’ Hartzema zou twee jaar dienen, maar aan het einde van zijn diensttijd vroeg de majoor of hij onder- offi cier wilde worden. ‘Dat wilde ik wel. Defensie voelde als een jas die goed paste.’ Een jas die weliswaar paste, maar niet altijd warmte bood. Bij een oefening van de Luchtmobiele Brigade in Noorwegen raken Hartzema en zijn manschappen betrokken bij een onge- luk: de viertonner waarin een deel van de mannen rijdt, raakt van de weg en komt op een eilandje terecht. Er vallen twee dodelijke slachtoff ers, onder wie Hartzema’s buddy. ‘Hij stierf in mijn


armen.’ Terugkijkend denkt hij dat daar het eerste zaadje van PTSS geplant werd. ‘Ik had geen duidelijke klachten, maar als ik eraan terugdenk, zie ik dat ik daarna feller was, een korter lontje had.’ Overigens slaagde Hartzema erin ook de positieve kant van de afl oop te zien. ‘Als we niet op het eilandje terecht waren gekomen, maar op het ijs zelf,


‘Defensie voelde als een jas, hij paste goed, maar warm was ie niet’


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76