NUMMER 09 I 7 DECEMBER
23 Piet de Jong Innovatieprijs voor elektrische duikboot
Van offshore tot marine en van bodem- onderzoekers tot privépersonen: vanuit alle hoeken is er interesse voor de open duikboten van Ortega Submersibles. Oprichters Filip Jonker, Daan Pol en Eric van den Berg kregen in oktober de Piet de Jong Innovatieprijs, voor hun innovatie die volgens de jury een brug slaat tussen de maritieme industrie en de marine.
MIRJAM STREEFKERK
Het verhaal leest als een jongensboek. Hobbyduikers en vrienden Filip Jonker en Daan Pol gingen in 2012 op zoek naar een manier om onder water als duiker langere afstanden af te kunnen leggen. Anno 2016 hebben ze een bedrijf met een product dat in de hele wereld interesse werkt: een open duikboot, waar de bestuurder met een duikpak inzit en waarvan het vierde exem- plaar inmiddels in productie is. De MK1C, voor drie personen, kost 550.000 euro.
“Als duiker heb je eigenlijk weinig mogelijk- heden tot schatten zoeken, doordat je onder water maximaal zo’n 1000 meter kunt afleggen”, vertelt Jonker (35) over hun idee. “Met een waterscooter kun je wat langere afstanden afleggen, maar als je die gebruikt weet je al waar je moet zijn. Iets nieuws ontdekken is er dan niet bij”.
Met een duikboot zou dat wel kunnen, maar de meeste exemplaren zijn behoorlijk prijzig. Bovendien zijn de meeste duikboten helemaal dicht en zo ontworpen dat ze vooral heel diep kunnen. “Voor ons was de horizon- tale afstand veel belangrijker dan de verticale afstand”, zegt Jonker. “De meeste wrakken
liggen namelijk helemaal niet zo heel diep”.
Sleeping Beauty In hun zoektocht kwam het tweetal uit bij de Sleeping Beauty, een duikbootje waarvan er tijdens de Tweede Wereldoorlog enkele honderden werden geproduceerd en waarop ze hun eigen ontwerp baseerden. “Het mooie aan dit bootje is dat het open is. Daardoor heb je geen atmosferische drukhuid nodig, je zit er gewoon met je duikpak met zuurstoffles in”.
Jonker studeerde kunst en techniek aan de kunstacademie, Daan Pol was onder meer ontwerper bij autofabrikant Spycker. Met compagnon Eric van den Berg startten ze in 2014 het bedrijf Ortega Submersibles. Toen ze in 2015 een innovatiekrediet van de regio Twente kregen, konden ze een eerste prototype bouwen en werd wat aanvankelijk hobbywerk was een stuk serieuzer. Met het prototype werd veel gevaren en getest, vertelt Jonker, die zelf fungeerde als testpiloot. Lachend: “Ik ben heel vaak gecrasht met dat ding. Dan lag ik weer op de zeebodem te wachten op hulp”. Stukje bij beetje verbeter- den ze zo hun ontwerp.
“We moesten heel veel onderdelen van de boot zelf ontwerpen of aanpassen. Er zijn bijvoorbeeld wel knopjes beschikbaar die tot 5 of 10 kilometer waterdicht zijn, maar dat is voor onze boot helemaal niet nodig, dan krijg je alleen maar extra ballast. Wij wilden dus knopjes die tot 100 meter waterdicht zijn”.
Ook het trimsysteem, waarmee het schip neutraal kan blijven onder water, was niet meteen optimaal. “We hebben na de eerste vijf vaarten zelf een systeem ontworpen, en
nu werkt het feilloos”. De batterij – “beter dan die van Tesla” – is van eigen makelij. De boot kan zo’n 200 kilometer afleggen.
Op maat gemaakt De toepassingen lijken eindeloos. Er is al een vermogende privepersoon die zelf een duikboot heeſt aangeschaſt, maar er meldden zich ook al een grote Nederlandse baggeraar en bodemonderzoekers. Met de marine vinden momenteel verkennende gesprekken plaats. Jonker: “Bodemonderzoek wordt vaak gedaan met sonars en een moederschip, met onze duikboot kun je een echt beeld krijgen en heb je dat moederschip en al het personeel erop niet nodig”.
Elke boot wordt op maat gemaakt, passend bij de wensen van de koper. Een bedrijf dat verder uit de kust wil werken, zal bijvoorbeeld wat meer batterijen en meer zuurstof mee willen nemen. “Een archeoloog heeſt ander materiaal nodig dan een maritiem bioloog”, zegt Jonker.
Ondertussen blijſt het bedrijf ook het product doorontwikkelen. Over een autonome duikboot, waar dus geen bestuurder voor nodig is, wordt al nagedacht. “We zijn bijvoorbeeld bezig met een augmented reality duikbril, waarmee slecht zicht geen belemmering meer vormt”, zegt Jonker. “En we willen onze range pushen: harder en verder kunnen met de boot”.
Landmens dichter bij zee In oktober kreeg het tweetal de Piet de Jong Innovatieprijs. De prijs, vernoemd naar de vorig jaar overleden oud-duikbootcomman- dant en voormalig premier Piet de Jong, werd
voor de tweede keer uitgereikt. “Piet de Jong zei altijd dat Nederland voor haar welvaart afhankelijk was van de zee en vond dat bij innovaties het maatschappelijk nut voorop moest staan”, vertelt juryvoorzitter Maurits Huisman, die werkzaam is bij TNO, de organisatie die namens de maritieme sector het initiatief nam voor de prijs. “En bovendien wilde hij de landmens dichter bij de zee brengen. De duikboten van Ortega helpen daar natuurlijk enorm bij”.
De andere twee genomineerden waren LG Sonic, dat een technologie ontwikkelde om bio-fouling op schepen te voorkomen met ultrasone technologie en Goltens Green Technologies, dat 10 marineschepen uitrustte met duurzame ballast water treatment systemen die werden ontwikkeld voor de civiele scheepvaart.
Ortega kreeg de prijs niet alleen vanwege de innovativiteit van het product zelf, maar ook vanwege innovativiteit in het ontwerpproces. De vrienden maken in dat proces gebruik van een VR-bril. Jonker: “Met die bril konden we als het ware al in de boot gaan zitten, om te zien of het ontwerp klopte. Daardoor hoefden we minder prototypes te maken”.
De prijs is er voor organisaties die de brug slaan tussen de maritieme industrie en de marine. “Wij zijn die brug”, zegt Jonker. “We combineren technieken die voor beide sectoren heel geschikt zijn. Mooi ook, dat Piet de Jong zelf duikbootcommandant is geweest. Ik vind het een hele eer dat we deze prijs wonnen. We zitten blijkbaar op de goede weg”.
We have during the past year produced the following publications for you
Want to read them again? Then download the app
In 2017, the Offshorekrant will be published on 16 March, 11 May, 6 July, 31 August, 26 October and 7 December.
Want to know more? Call us: +31 10 413 16 79.
O Offshore & maritime Photo Flying Focus 9
ASBESTOS 2016 woensdag 6 en
donderdag 7 april 2016 ROTTERDAM AHOY
23 OFFSHOREKRANT I NUMMER 06 I 16 MAART 2016
meer informatie op pagina 25 – 34
OFFSHOREKRANT I NUMMER 07 I 11 MEI 2016 7 14 O Offshore & maritime Photo Dick Selleraad 9 18 OFFSHOREKRANT I NUMMER 08 I 31 AUGUSTUS 2016
O Offshore & maritime Photo Flying Focus 11 9 16 O Offshore & maritime Photo Flying Focus 5 18 Bijlage magazine
Off shore Experience Maritiem Museum
15 10 OFFSHOREKRANT I NUMMER 09 I 7 DECEMBER 2016
11
16
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42 |
Page 43 |
Page 44 |
Page 45 |
Page 46 |
Page 47 |
Page 48 |
Page 49 |
Page 50 |
Page 51 |
Page 52 |
Page 53 |
Page 54 |
Page 55 |
Page 56 |
Page 57 |
Page 58
