14 PRAKTIJKVOORBEELDEN UIT GOEDEREN- EN PERSONENVAART Forum Binnenschifffahrt in Kalkar
KALKAR Vóór de beurs in Kalkar vond het Forum Binnenschifffahrt plaats. De Duitse bladen ‘Binnenschifffahrt’ en ‘SUT – Schiff- fahrt und Technik’ organiseren ieder jaar deze conferentie. Doel is, de sector meer ‘Schwung’ te geven. Het Forum is tegelijk een soort graadmeter van de Duitse binnenvaartwereld. Dit jaar “willen we niet over politiek praten. We laten alleen de praktijk aan het woord”, zo Krischan Förster, moderator en hoofdredac- teur van Binnenschifffahrt. Dat was een uitstekend idee. Want dat is wat de man/ vrouw achter het roer daadwerkelijk interes- seert.
JUDITH STALPERS
De stemming in de Duitse binnenvaart is gespannen, zo niet sterk geïrriteerd. Dat laat de openingsrede van Frank Wittig (zie apart artikel) zien. In plaats van te mopperen over gebrek aan belangstelling in Berlijn, trage doorvoering van bouwprojecten of onrealistische eisen uit Brus- sel moesten drie praktijkgerichte workshops in het Forum inspirerende ideeën leveren. Dat dit aansloeg bleek, want het aantal deelnemers en de tijd dat ze in de zaal bleven zitten, waren meer dan in vorige jaren. Wat nam de deelne- mer mee naar huis:
Workshop 1: Innovaties in de binnenvaart Drie thema’s passeerden de revu. De ‘scheeps- romp’-ingenieur Joachim Zöllner gaf een overzicht over successievelijke technische ver- anderingen aan schepen en hun milieu-effect. Ontwikkelingen die in zijn onderzoekinstituut DST in Duisburg zijn/worden begeleid. Als me- de-ontwikkelaar van de Flex Tunnel technologie eindigde hij met de extreem goede resultaten van dit systeem op de Rhenus Duisburg (zie ar- tikel Beursmagazine). Met nadruk zei hij verder: “De doorsnee van een schroef is de bepalende factor voor de kracht van de aandrijving. Geloof niemand die iets anders beweert”. En dit: “Bij alle scheepstypen bestaat veel ruimte tot verbeteringen”.
Klaus Schlame en Marcel van den Berg van Shell Commercial Fuels mochten de eigenschappen van GTL, deze synthetische diesel met een scho- nere milieu-voetafdruk, presenteren. Shell krijgt maar langzaam voet aan de grond in Duitsland. Een varend museumschip, MS Jenny, was het eerste schip dat met GTL voer. Intussen heeſt het bedrijf twee klanten met meerdere schepen.
KEYNOTE VAN FRANK WITTIG Een noodkreet aan de politiek!
KALKAR “Frank Wittig? Ken je Frank Wittig niet? Hij is de belangrijkste man in de Duitse binnen- vaart”, zei een Nederlandse scheepsbouwer tegen een andere Nederlander in de bar van Messe Kalkar. Het was aan de vooravond van de beurs. Wittig is inderdaad één van de prominente figuren. In Duisburg heeſt hij, met zijn broer, een handel in scheepsbenodigdheden, hij fungeert er als bestuurslid in de Kamer van Koophandel en van de Schifferbörse, een club die zich voor de binnenvaart inzet en waar het arbitragehof voor de binnenvaart huist. Wittig gaf de ‘keynote’, de openingsrede van het Forum Binnenschifffahrt. We geven de lezing integraal weer. Op een aangrijpende manier weerspiegelt hij de atmosfeer in de Duitse binnenvaart en stemt tot nadenken.
VERTALING: JUDITH STALPERS
“Toen Krischan Förster (hoofdredacteur tijd- schriſt Binnenschifffahrt, js.) me vroeg of ik dit jaar de keynote wilde houden, vroeg ik me af of dat wel zo’n goed idee was, en of ik er wel de juiste persoon voor was. Ik engageer me echt met veel passie in de binnenvaartsector. Op allerlei manieren. Als ondernemer, als vertegen- woordiger van de branche, als lobbyist. Maar ik heb vaak de indruk dat dit soort evenemen- ten niet veel brengt. Hier ontmoet je immers mensen die je toch al kent, en je vertelt elkaar dingen die je toch al weet. Dus vraag ik me af wie er eigenlijk luistert? Wat we eigenlijk willen overbrengen? En aan wie de boodschappen zijn gericht? Anderzijds, wanneer we dit soort
forums niet organiseren, wat gebeurt er dan? Verdwijnt onze branche dan totaal uit de open- bare waarneming? Geven we ons totaal over aan ons stille lot?”
Kernboodschap “Ik heb gekeken wat een keynote eigenlijk is of wat het zou moeten zijn. Het Engelse begrip ‘keynote’ staat voor ‘grondgedachte’. Het kan ook ‘een uitstekende lezing’ betekenen, meestal van prominente personen. (Tja, nu moet ik me bewijzen!). De ‘keynote speaker’ brengt aan het publiek, aan u dus, de kernboodschap over. Hij spreekt de belangrijkste thema’s van de confe- rentie aan en probeert ook de aandacht van de media te trekken. De keynote moet motiverend en inspirerend zijn”.
De wereld draait door “Wat zou ons vandaag de dag moeten moti- veren? Moeilijk te zeggen in een wereld die doordraait. Geen enkele markt wordt nog door vraag en aanbod bepaald. Geopolitieke en ideologische krachten bepalen de markten. Zo moet de staalmarkt met zwaar gesubsidieerde overcapaciteiten uit China zien klaar te komen. De oliemarkt wordt puur door geopolitieke overwegingen beïnvloed. Bij energie spreken we over marktdesign en onderwerpen we de hele markt aan puur ideologische ideeën, deels ver verwijderd van elk economisch vernuſt. En dan de financiële markt, die verdient de naam niet meer. Sparen en reserves opbouwen is niet meer zonder risico te doen. Negatieve rentes op spaartegoeden zijn – wie had dat ooit gedacht – realiteit geworden”.
Sociale pornografie “We leven in tijden van nieuwe vormen van imperialisme, waar egomanen een nieuwe wereldorde willen scheppen. Het is een wereld waarin de samenwerking tussen staten dreigt te verbrokkelen. Het zijn snellevende tijden die zich in ijltempo veranderen door nieuwe tech- nieken en nieuwe media. Iedereen weet alles
- iedereen zegt alles - iedereen toont alles – je zou het sociale pornografie kunnen noemen. Nieuwe disruptieve ideeën en businessmo- dellen die uit het Silicon Valley-kapitalisme ontspringen, dringen op de markt en maken gebruik van bestaande infrastructuren! Digita- lisering, internet der dingen, online platformen zijn de nieuwe kreten. Tegelijkertijd leven we ook in tijden van wel- vaart en verzadiging. Een toestand die sommige mensen zodanig bevalt dat ze traag, of hele- maal niet, met veranderingen willen omgaan. Ze vragen niet meer waar de welvaart vandaan komt. Ze verdelen de welvaart zonder erover na te denken hoe het in de toekomst verder moet gaan”.
Inspiratie “Dit alles moet ons motiveren? Nauwelijks. Maar – en dat is de goede boodschap, dames en heren – het kan ons inspireren. Want als we weten wat niet goed gaat, en wanneer we bereid zijn daaruit te leren en ons gedrag te veranderen, dan is dat de inspiratie die we no- dig hebben om de toekomst vorm te geven. De binnenvaart is een sector die vaak traditioneel overkomt. Klopt dat eigenlijk wel? Of schuilt er
Forumdeelnemers ‹Preventief Onderhoudsmanagement›, v.l.n.r. Krischan Forster (moderator, hoofdredacteur Binnenschifffahrt), Klaus Dirksen (advocaat), Herbert Berger (Rhenus Schiffsmanagement), Rolf Bach (zelfstandige scheepseigenaar), Patrick Gottschall (expert technisch buro), Kerstin Wendt (ceo Heinrich Harbisch werf), Stefan Franke (Allianz-Esa), Hans-Wilhelm Dünner (moderator, hoofdredacteur Schifffahrt und Technik)
Een dagtochten-rederij in Berlijn en de hotel- schepen-rederij Scylla (zie artikel prijswinnaar). Met een halve zaal vol passagiersreders had Shell een luisterend oor. De brandstof is duurder dan conventionele diesel en zal vooral op afnemers uit de lucratieve passagiersvaart aangewezen zijn. Met de kwakkelende goede- rentarieven is het bijna onmogelijk om in de goederensector klanten te winnen. Hoe lang zal het dus nog duren voordat er een GTL bunker- station in Duitsland komt? “Niet zo lang”, denkt Van den Berg optimistisch. Tot slot presenteerde Martin Deymann zijn erva- ringen met innovatieve technologieën op de tankmotorschepen van zijn Rederij Deymann. De rederij wil graag betere milieu-effecten te bereiken. In 2007, dat wil zeggen vóór de finan- ciële crisis, liep in zijn bedrijf het project ‘Green Ship’. Dat idee ligt op ijs, maar Deymann is te vinden voor deelprojecten. Op één voorwaarde: Onder de streep moet het de rederij geen geld kosten. Want, zo de assertieve reder: “De klant zal het een worst wezen of we schoon of smerig varen”. Met andere woorden die betaalt er geen euro meer voor. Het was spannend te horen wat in de praktijk ervaringen met afgasfilterin- stallaties, exomission (watertoevoeging aan diesel) en hybride-aandrijving zijn. Conclusie: als pionier heb je geduld nodig, want iedere technische oplossing kampt
met kinderziektes die tijd en personeel kosten. Deymann is – intern – tot de conclusie gekomen dat de belangrijkste factor de human factor is. “Daar ligt het grootste potentiaal tot verbeteringen”. Daarom doet hij nu als meetschip mee aan een project voor de ontwikkeling van een vaarassistent binnen het EU-programma PROMINENT (zie artikel Beursmagazine over DST).
Workshop 2: Passagiervaart Voor het eerst besteedde het Forum een workshop aan de sterk groeiende passagierssector. Met ieder jaar tientallen nieuwe schepen op de rivieren, kanalen, in stadscentra en sluizen, ondervindt ook de goederenvaart meer ergernissen van de sector. De voorzitter van de toeristenvaart, Anton Nauheimer, vroeg om geduld en respect voor elkaar. Nauheimer gaf een goed overzicht van de ontwikkelin- gen in deze branche. Luxe-eisen en op maat gesneden diensten bepalen hoe langer hoe meer de business. Nauheimer maakt zich zorgen over een sterk groeiende ‘piratensector’ in de branche. Met name in de nieuwe Duitse
De heren van GTL: Shell-medewerkers Klaus Schlame en Marcel van den Berg
deelstaten, in het oosten van Duitsland, mogen kleine scheepsbedrijven op zeer informele wijze groepsreizen of stadsrondvaarten doorvoeren. Officiële passagiersschepen krijgen alsmaar strengere veiligheids- en hygiëne-eisen, en dus moeten ze steeds meer investeren. Terwijl de ‘amateurs’ het makkelijker hebben. Hij spreekt over oneerlijke concurrentie. Voor de rest kijkt de sector tevreden naar de toekomst. Die ziet er positief uit. Positieve geluiden waren ook bij scheepsbou- wer Elmar Miebach-Oedekoven van de Lux werf te horen. Zijn familiebedrijf bouwt veerponten en toerboten voor de binnenwateren. En zijn portfolio bestaat uit interessante, en ook hier op maat gesneden ontwerpen. “Bijna ieder schip van onze werf is een nieuw ontwerp. Daardoor kunnen we nooit kosten reduceren op grond van ‘massa-productie’”. De nieuwe rich- ting in zijn niche gaat duidelijk naar elektrisch varen. Ook daar experimenteert zijn bedrijf, aan materiaalkeuzes en aan aandrijvingsvormen. Tot slot mocht Thomas Bogler van Viking River Cruise over zijn bedrijf vertellen. Met 76 hotel- schepen is Viking één van de grootste spelers ter wereld wat betreſt riviercruise-uitbaters. Ook Bogler spreekt de sterk toenemende eisen van de vaargasten, met kwaliteitscatering, wellness, airconditioners enzovoorts aan. Dat betekent dat een hotelschip een enorm elektri- citeitsverbruik heeſt. Dit is voor zijn bedrijf de grootste uitdaging. Viking ontwikkelt nieuwe scheepsmodellen: een katamaran-model dat zowel op zee als op ondiepe rivieren kan varen. En zijn rederij werkt samen met steden om
843 | WEEK 40-41 5 OKTOBER 2016
Page 1 |
Page 2 |
Page 3 |
Page 4 |
Page 5 |
Page 6 |
Page 7 |
Page 8 |
Page 9 |
Page 10 |
Page 11 |
Page 12 |
Page 13 |
Page 14 |
Page 15 |
Page 16 |
Page 17 |
Page 18 |
Page 19 |
Page 20 |
Page 21 |
Page 22 |
Page 23 |
Page 24 |
Page 25 |
Page 26 |
Page 27 |
Page 28 |
Page 29 |
Page 30 |
Page 31 |
Page 32 |
Page 33 |
Page 34 |
Page 35 |
Page 36 |
Page 37 |
Page 38 |
Page 39 |
Page 40 |
Page 41 |
Page 42