“Hoe we bouwen, zegt veel over wie


we willen zijn.” Co Verdaas


Hoogleraar gebieds- ontwikkeling TU Delft


bewoners die elkaar ontmoeten in hof- jes, buurthuizen en op het stadsplein. Het is een stadswijk waar duurzaamheid en prettig wonen hand in hand gaan. Met veel voorzieningen op loopafstand voor alle bewoners en ook voldoende privacy voor hen om zich terug te trek- ken. Een prachtig toekomstbeeld. Om dat werkelijkheid te laten worden, is een lange adem nodig. Jaren van onderzoek, overleg en afwegingen. Met vragen als: Hoeveel woningen passen er op deze plek? Waar blijven de auto’s? Hoe hoog gaan we bouwen? En hoe zorgen we dat het er fijn leven is – nu én over dertig jaar?


W


de ruimte is groot. We willen heel veel op een klein


oppervlak.” Marien Kleinjan


Directeur ontwikkeling AM “De druk op


Nationale regie Nederland groeit. Volgens het CBS zijn er in 2035 negen miljoen huishoudens, dat zijn er bijna een miljoen meer dan vandaag. Tegelijkertijd moeten we zuinig zijn op de ruimte die we heb- ben. De oplossing ligt steeds vaker in binnenstedelijke verdichting: meer woningen, dichter op elkaar – maar wel met kwaliteit. Volgens Co Verdaas, hoogleraar ge- biedsontwikkeling aan de TU Delft, is het hoog tijd voor een inhaalslag. “De vraag is niet óf we bouwen, maar hóe. En dan te bedenken dat in 2010 het kabinet nog stelde: ‘De woningmarkt is af. We kunnen alles decentraliseren en lokaal oplossen’. Inmiddels zijn we ingehaald door de energietransitie, klimaatver- andering, stikstofproblemen en een bouwcrisis. Daardoor groeit de be- hoefte aan nationale regie. We moeten weer samen bedenken: waar willen we naartoe met een gebied, wie wonen daar straks en hoe houden we het betaal- baar? Dat is wat anders dan een straatje erbij bouwen.”


14 | Eigen Huis Magazine | 12-2025


ie in 2030 door Merwede fietst, ziet autovrije straten, een brede mix aan wonin- gen, veel groen en


Puzzelen “Binnenstedelijke gebiedsontwikkeling is een mooie uitdaging”, zegt Marien Kleinjan, directeur ontwikkeling bij gebiedsontwikkelaar AM. “Als ontwik- kelaar kijk je voortdurend naar een stad en denk je: zou het niet logischer zijn als hier mensen kunnen wonen in plaats van dat er allemaal bedrijven staan? Dan begint het interessante, strategische spel. Bouwen in de stad betekent vaak bouwen op bestaande structuren, met beperkte ruimte, verouderde infra- structuur of complexe eigendomssitua- ties. De druk op de beschikbare ruimte is groot. We willen heel veel op een klein oppervlak.” Merwede, een voormalig bedrijven- terrein aan het Merwedekanaal, is een van de grootste binnenstedelijke woningbouwprojecten van Nederland. Een wijk voor 12 duizend bewoners in 6 duizend woningen, zonder auto’s in de straat. Deze toekomstige woonwijk laat volgens Kleinjan zien dat hoog- stedelijk niet ten koste hoeft te gaan van leefbaarheid. Tien grondeigena- ren, waaronder de gemeente Utrecht, werken al meer dan acht jaar samen aan deze ambitieuze transformatie. “We combineren compacte bouw met veel groen en collectieve ruimtes. Maar elke ambitie kost geld. Er is voortdurend spanning tussen betaalbaarheid, duur- zaamheid en kwaliteit. Elke keuze heeft gevolgen voor de rest van het project. Zo blijf je puzzelen.” Kleinjan herinnert zich hoe AM al in 2012 interesse toonde in het Merwe- dekanaalgebied. “Pas in 2017 kochten we daar grond, toen er zekerheid was dat woningbouw mogelijk werd. Zo’n proces kost tijd – je hebt te maken met eigendom, infrastructuur, beleid, maar vooral met samenwerking. Er zijn steeds meer projecten waarbij publieke en private partijen elkaar weten te vinden. Overheden, ontwikkelaars, ontwer- pers en bewonersorganisaties leren zo steeds beter elkaars taal spreken.”


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60