52


Historie reservisten


burgerleven om – behalve voor herha- lingsoefeningen – alleen in geval van oorlogsdreiging of feitelijke oorlog weer te worden opgeroepen. Dit systeem maakte het mogelijk om bij mobilisatie een massaleger van honderdduizenden of zoals in het geval van Duitsland en Frankrijk enkele miljoenen militairen te vormen.


Fundament Ook Nederland ging mee in deze ontwikkeling. Zo konden in 1914 bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog zo’n 200.000 militairen op de been worden gebracht. Tijdens de Duitse aanval in mei 1940 telde de krijgsmacht bijna 300.000 man. Op een kleine kern van beroepsmilitairen na waren dat allemaal opgeroepen reservisten. In de naoorlogse jaren bleef de mogelijkheid van massale mobilisatie het fundament van de verdediging. Aan het einde van de Koude Oorlog beschikte de land- macht over een reservoir van 400.000 reservisten, waarvan er bij mobilisatie 140.000 meteen zouden worden ingezet.


Comeback Maar toen viel De Muur, en het Warschaupact en de Sovjet-Unie verdwenen als sneeuw voor de zon. Ons land schortte de opkomstplicht op. Daarmee verdween feitelijk de


Nederlands Veteraneninstituut


dienstplicht. Nederland stapte over op een beroepsleger van bescheiden omvang. Vooral bedoeld voor inzet bij buitenlandse (vredes)missies. Voor reservisten resteerde slechts een beperkte en op vrijwilligheid geba- seerde rol. Wie wil, kan bijvoorbeeld toetreden tot een Infanteriebataljon Bewaken Beveiligen Korps Nationale Reserve (Infbat BB KNR), de erfge- naam van de vooroorlogse Vrijwillige Landstorm. De Infbat BB KNR bestaat uit enkele duizenden part- timemilitairen en is met name bestemd voor taken in Nederland zelf. Ook wie over een militair rele- vante expertise beschikt, kan zich bij de krijgsmacht als reservist aan- melden. Dan gaat het bijvoorbeeld over weg- en waterbouwkundigen, cyberspecialisten of tolken. Deze categorie ‘reservisten specifi eke des- kundigheid’ wordt geregeld ingezet bij buitenlands optreden. Sinds de Russische aanval op Oekraïne in 2022 is de Europese veiligheidssituatie dramatisch ver- anderd. Ook omdat Rusland tegen steeds meer landen steeds verder- gaande hybridestrijdmiddelen inzet: cybercriminaliteit, sabotageacties en drones. Net als veel andere landen is Nederland begonnen met het fors ver- hogen van de defensie-inspanning.


In 2030 moet de krijgsmacht, inclusief burgerpersoneel, 100.000 mannen en vrouwen tellen. Het aantal reservisten stijgt daarbij van 8500 naar 20.000. Voor de verdere toekomst wordt zelfs gedacht aan een krijgsmacht van 200.000 mannen en vrouwen. In dat geval zal het aantal reservisten met een veelvoud toenemen.


Maatschappij en krij gsmacht Defensie hoopt op slimme wijze vol- doende beroepsmilitairen te werven en veel vrijwillige reservisten aan te trekken. Duidelijk is in elk geval dat krijgsmacht en samenleving de komen- de jaren veel meer met elkaar te maken krijgen. Aan de strakke scheiding na de Koude Oorlog tussen de militaire wereld en het civiele bestaan komt een einde.


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68