This page contains a Flash digital edition of a book.
sinopale.org 3


metaforlara karşın gölgenin ve karanlığın sanat ve felsefe alanında kucaklanmış olması tesadüf değildir. Gölge ötekidir, istenmeyendir, basarisiz olandır, azınlıktır, tehlikelidir...


Gösterişten uzak olmayı, doğa ile uyum içinde, doğanın bir parçası olduğunu hatırlayarak yaşamayı, kişinin hükmetme ve sahip olma arzusunu yenmesi, egosunu törpülemesi gerektiğini savunan Doğu felsefeleri, Diyojen’in duruşuna daha yakındır. Japon edebiyatının önemli yazarlarından biri olarak tanınan Tanizaki, Gölgeye Övgü kitabında Doğu ile Batı arasındaki beğeni ve güzellik anlayışı farklılıklarını gölge ve karanlığa yaklaşım üzerinden değerlendirir:


“Biz Doğulular tatminimizi çevremizi oluşturan etmenlerde ararız ve şeylerin oldukları haliyle mutlu oluruz. Böylece karanlık bizim için bir mutsuzluk nedeni olmaz, biz kaçınılmaz olarak kendimizi ona bırakırız. Eğer ışık azsa azdır; biz karanlığın içine dalar ve orada onun kendine has güzelliğini keşfederiz. Ancak gelişmeci Batılı elinde olanı daha iyi yapma azmindedir. Mum ışığından yağ lambasına, yağ lambasından gaz ışığına, gaz ışığından elektrik ışığına daha parlak ışık arayışı hiç dinmez; en son gölgeyi bile yok ediyor olsa hiçbir acı duymayacaktır.”


Tanizaki’nin 1933 yılında yazmış olduğu bu kitap, 1977 yılında İngilizceye çevrildiğinde, elektrik enerjisi çoktan nükleer enerji ile elde edilmeye başlanmış, atom hızlandırıldıkça hızlandırılmış, Japonya, Hiroşima ve Nagazaki’de ışığın en parlağını çoktan deneyimlemiştir. Kaldı ki, Doğu’nun da (hâlâ böyle bir kavramdan bahsetmek mümkünse) çelişkisiz bir biçimde kendi felsefelerinin arkasında durup, yalın hayatına devam ederek kendisini tüm hırslardan, sahip olma arzusundan arındırabilmiş olduğunu


iddia etmek gülünç olur. Özellikle de yakın zamanda gerçekleşen ancak hali hazırda neredeyse tamamen unutulmuş olan Fukuşima kazasının ardından…


Sinop, hayatı en yalın halinde ve doğa ile uyum içinde sürdürme ve arzularını dizginleme felsefesini kendi hayatında uygulayarak savunan Diyojen ile tanınıyor olmanın yansıra, üzerinde yapılandırılan, hayattan hep daha çok istemek ve onu olabildiğince tüketmek “felsefesine” dayalı, süregelen küresel politikaların mikro ölçekte uygulama yerlerinden biri. Gölgenin Bilgeliği: Bozulmuş Bilgi Çağında Sanat, ilerleme, aydınlanma, gelişme ve bilgiye ulaşma adına sorumsuzca tükettiğimiz kaynakların sürdürülebilirliğinin bir kez daha sorgulanması gerektiğini hatırlatırken, bu politikalara, ilişkilere, genel geçer bilgi aktarımına dikkat çekerek, çoktandır göz ardı edilen ve kaçınılması tavsiye edilen karanlık görüntüye ışık tutmak yerine bu kez ona yer açarak ortak bir etkileşim alanı oluşturmayı planlıyor ve gölgeyi birlikte deneyimlemeye, çağrıştırdığı olasılıklarla dünya üzerinde var oluş biçimlerimizi gözden geçirmeye davet ediyor.


1 Anonim bilgidir. Kaynaktan kaynağa değişiklik göstermektedir, Türkçe kaynaklarda ve halk arasında daha çok


"gölge etme başka ihsan istemem" şeklinde geçmektedir. 2


Jacques Derrida, Gift of Death, p. 90


Bu paragrafta verilen tarihi bilgiler Internet Encyclopaedia of Philosophy adlı web referans sayfasından derlenmiştir. http://www.iep.utm.edu/diogsino/


3


İllüstrasyon Osman Sarı


Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16