Coś więCej niż GÓry Sowie wycieczki po powiecie dzierżoniowskim
3
Trasa 3
prawdopodobnie w drugiej połowie XIII w., czyli
tuż po lokacji miasta na prawie niemieckim.
Tropem kamienia
Okalający starówkę podwójnym pierścieniem
Przebieg trasy: Dzierżoniów – Piława Dolna
mur pokazuje, jaką wielkość miał średniowiecz-
– Piława Górna – Przerzeczyn-Zdrój – Niemcza
ny Dzierżoniów. Wznosząc mury, posłużono się
– Łagiewniki – Słupice u podnóża Ślęży
lokalnym łamanym kamieniem zwanym sowio-
górskim gnejsem. Przez stulecia był to bardzo
Powiat dzierżoniowski słynie z kamieni. To miej- popularny materiał budowlany w tych okolicach.
sce znane zarówno geologom, jak i kamienia- Użyto go również do budowy kościołów pw. Nie-
em kamienia
rzom. Kamień był od tysiącleci wykorzystywany pokalanego Poczęcia NMP i pw. św. Jerzego,
w regionie, zarówno do celów budowlanych, a także niezliczonej ilości piwnic i fundamentów
rop
jak i do produkcji np. kamieni żarnowych, co dzierżoniowskich kamienic.
zaowocowało wieloma wartymi obejrzenia Zarówno mur wewnętrzny, jak i zewnętrzny
miejscami związanymi z wydobyciem oraz wy- mają u podstawy grubość minimum 120 cm.
T
rasa 3 – T
korzystaniem tego materiału. Wycieczka ma na Mury zwężają się nieznacznie ku górze.
celu pokazanie tych miejsc oraz podkreślenie, Szerokość pasa międzymurza waha się
jak silne są tradycje kamieniarskie na ziemi w przedziale 7–8 m.
dzierżoniowskiej. Na trasie odwiedzimy również Umocnienia powstały z polecenia księcia
mnóstwo ciekawych obiektów niezwiązanych świdnickiego Bolka I. Zostały wspomniane
z kamieniem, ale wartych zobaczenia. w dokumentach z 1330 oraz 1337 r. W tym
ostatnim jest też mowa o strażach bram
Wycieczkę zaczynamy na dzierżoniow- miejskich. Wiadomo, że istniały cztery takie
skich plantach 36 . Powstały one na wałach bramy – u wylotu czterech głównych ulic od-
okalających miasto i biegną wzdłuż dobrze chodzących z rynku. Po ich nazwach łatwo
zachowanych fragmentów miejskiego muru ustalić, gdzie się znajdowały. Istniała bowiem
obronnego. To pierwszy interesujący nas zaby- brama Świdnicka (przy dzisiejszej ulicy Świd-
tek na trasie. Budowę obwarowań rozpoczęto nickiej), brama Wrocławska (przy dzisiejszej
Dzierżoniowskie kamienie
Skały tworzące Kotlinę Dzierżoniowską
z racji jej przedgórskiego położenia są bar-
dzo zróżnicowane pod względem wieku
i właściwości. Te najstarsze, pochodzenia
archaicznego, występują w Górach Sowich
i znane są jako gnejsy sowiogórskie. Młod-
sze są łupki z okolic Niemczy, a także gabra,
serpentynity i sjenity. Te ostatnie wydoby-
wane są na skalę masową na styku gmin
Piława Górna i Niemcza. Pośród najmłod-
szych skał wymienić należy piaski, bazal-
Fragment murów obronnych otaczających niegdyś Dzierżoniów,
ty, iły i lessy.
fot. T. Maciejczyk
59
Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84  |  Page 85  |  Page 86  |  Page 87  |  Page 88  |  Page 89  |  Page 90  |  Page 91  |  Page 92  |  Page 93  |  Page 94  |  Page 95  |  Page 96  |  Page 97  |  Page 98  |  Page 99  |  Page 100  |  Page 101  |  Page 102  |  Page 103  |  Page 104  |  Page 105  |  Page 106  |  Page 107  |  Page 108  |  Page 109  |  Page 110  |  Page 111  |  Page 112  |  Page 113  |  Page 114  |  Page 115  |  Page 116  |  Page 117  |  Page 118  |  Page 119  |  Page 120  |  Page 121  |  Page 122  |  Page 123  |  Page 124  |  Page 125  |  Page 126  |  Page 127  |  Page 128  |  Page 129  |  Page 130  |  Page 131  |  Page 132  |  Page 133  |  Page 134  |  Page 135  |  Page 136  |  Page 137  |  Page 138