(b)AİHS’nin Yorumlanmasında Kullanılan Uluslararası Metin ve
Belgelerin Çeşitliliği
(i) Genel Uluslararası Hukuk
AİHS’nin temel hükümlerinin Sözleşmeci Devletlere dayattığı kati yükümlülükler,
öncelikle ilgili hükme uygulanabilir uluslararası anlaşmaların ışığında yorumlanabilir
(bu anlamda örneğin, AİHM, AİHS’nin 8. maddesini, 20 Kasım 1989 tarihli Birleşmiş
Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi ve 24 Nisan 1967 tarihli Çocukların Evlat
Edinilmesine İlişkin Avrupa Sözleşmesi ışığında yorumlamıştır.)
Yine başka uluslararası sözleşmelere atıfta bulunma babında, AİHM, devletin “aile içi
köleliğe” ilişkin pozitif yükümlülüğünü tespit etmek amacıyla, evrensel uluslararası
sözleşmelerin hükümlerini dikkate almıştır (ILO Zorla çalıştırma Sözleşmesi; Esaretin,
Esir Ticaretinin ve Esarete Benzer Uygulamaların ve Kurumların Kaldırılmasına Dair
Ek Sözleşme ve Uluslararası Çocuk Hakları Sözleşmesi – bkz. Siliadin – Fransa, no.
73316/01). Bu uluslararası sözleşmelerin ilgili hükümlerine atıfta bulunmasının
ardından, AİHM, AİHS’nin 4. maddesine riayet edilmesi hususunu yalnızca devlet
93
yetkililerinin doğrudan eylemleriyle sınırlamanın, özellikle bu konuyla ilgili olan
uluslararası anlaşmalarla tutarsız olacağını ve söz konusu maddeyi etkisiz kılacağını DOSYA
mütalaa etmiştir.
Üstelik AİHM’nin Golder davasında belirttiği üzere, taraflar arasındaki ilişkilerde
uygulanabilir olan ilgili uluslararası hukuk kuralları, “uygar uluslarca tanınmış
olan genel hukuk kuralları”nı da içermektedir (bkz. Uluslararası Adalet Divanı
Statüsü’nün 38/1 maddesinin (c) bendi). Avrupa Konseyi Danışma Meclisi Hukuk
Komitesi Ağustos 1950’de görevlerini yerine getirmede “Komisyon’un ve AİHM’nin
bu tür ilkeleri uygulamalarının gerekeceğini” öngörmüş ve AİHS’ye bu kapsamda
spesifik bir madde eklemeyi “gereksiz” görmüştür.
Soering kararında, AİHM, üçüncü ülkelere sınır dışı etmeye ilişkin olarak AİHS’nin 3.
maddesiyle ilgili içtihadını geliştirmede evrensel kapsamları olan metinlerde ortaya
konulmuş ilkeleri dikkate almıştır. İlk olarak, 1966 tarihli Medeni ve Siyasi Haklar
Uluslararası Sözleşmesi’ne ve 1969 tarihli Amerika İnsan Hakları Sözleşmesi’ne atıfla,
AİHS’nin 3. maddesine aykırı muamelenin yasaklanmasının uluslararası çapta kabul
gören bir standart olduğunu değerlendirmiştir. İkinci olarak, (Birleşmiş Milletler)
İşkence ve Diğer Zalim, İnsanlık Dışı ve Küçük Düşürücü Muamele ve Cezaya Karşı
Sözleşme’nin, bir kimsenin işkenceye maruz bırakılabileceği başka bir devlete sınır
dışı edilmesini yasaklamasının, AİHS’nin 3. maddesinin genelinde esasen benzer bir
yükümlülüğün hâlihazırda bulunmadığı anlamına gelmediği kanısındadır.
Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84  |  Page 85  |  Page 86  |  Page 87  |  Page 88  |  Page 89  |  Page 90  |  Page 91  |  Page 92  |  Page 93  |  Page 94  |  Page 95  |  Page 96  |  Page 97  |  Page 98  |  Page 99  |  Page 100  |  Page 101  |  Page 102  |  Page 103  |  Page 104  |  Page 105  |  Page 106  |  Page 107  |  Page 108  |  Page 109  |  Page 110  |  Page 111  |  Page 112  |  Page 113  |  Page 114  |  Page 115  |  Page 116  |  Page 117  |  Page 118  |  Page 119  |  Page 120  |  Page 121  |  Page 122  |  Page 123  |  Page 124  |  Page 125  |  Page 126  |  Page 127  |  Page 128  |  Page 129  |  Page 130  |  Page 131  |  Page 132  |  Page 133  |  Page 134  |  Page 135  |  Page 136  |  Page 137  |  Page 138  |  Page 139  |  Page 140  |  Page 141  |  Page 142  |  Page 143  |  Page 144  |  Page 145  |  Page 146  |  Page 147  |  Page 148  |  Page 149  |  Page 150  |  Page 151  |  Page 152  |  Page 153  |  Page 154  |  Page 155  |  Page 156  |  Page 157  |  Page 158  |  Page 159  |  Page 160  |  Page 161  |  Page 162  |  Page 163  |  Page 164