Nazwa miasta 2
Nazwa miasta – po polsku Pszczyna, po niemiecku Pless – doczekała się kilku teorii na temat
swego pochodzenia. Niektórzy usiłowali wyjaśniać, że ongiś miała to być osada niejakiego Plesz-
ki – zapewne taką hipotezę zasugerowała niemiecka nazwa miasta. W XIX w. Henryk Schaef-
fer twierdził, że nazwa Pszczyna to pochodna łacińskiego określenia plescitum, oznaczającego
ogrodzony dla celów łowieckich rewir leśny. Aleksander Brückner wywodził z kolei nazwę Pszczy-
Historia
na (dawna forma: Plszczyna) od staropolskiego wyrazu pło, pleso, czyli jezioro – zatem nazwa
Plszczyna i niemieckie upodobnienie Pless oznaczałyby miejsce nad jeziorem. Obecnie uważa się,
że Pszczyna – przekształcona nazwa wcześniejszej formy Plszczyna – oznacza miejsce w okolicy
obfitującej w wody, bagnistej i podmokłej; dawne słowiańskie słowo plszczyna to właśnie okre-
ślenie takiego miejsca, gdzie jest dużo wód, a woda płynąc, szemrze i pluszcze – słowo plszczy-
na jest pochodną określenia plsk, tj. plusku płynącej wody. Tak rozszyfrowana nazwa Pszczyny
stanie się bardziej zrozumiała i oczywista, gdy pamiętać będziemy, że zamek i miasto założono
w bagnistej niegdyś, podmokłej dolinie Pszczynki. Inne tłumaczenie przedstawia prof. Jan Mio-
dek, który nazwę Pszczyny wywodzi od rzeki Blszczyny, tj. rzeki błyszczącej się.
użytkownicy szlaku mogli bezpiecznie Ostatnim z rodu, a zarazem ostatnim
przekroczyć bardzo podmokłą i bagni- niezależnym piastowskim księciem ra-
stą dolinę tej rzeki. ciborskim i panem ziemi pszczyńskiej
był Leszek. Podobnie jak wielu innych
Wieki średnie piastowskich książąt na Śląsku, musiał
Przez wieki Pszczyna i jej okolice on w 1327 r. uznać zwierzchność króla
przechodziły zmienne koleje losu pod czeskiego, Jana Luksemburskiego, sta-
rządami poszczególnych władców. We jąc się jego lennikiem. Po bezpotom-
wczesnym średniowieczu tereny te, na- nej śmierci Leszka w 1336 r. jego zie-
zwane potem ziemią pszczyńską, nale- mie przejął szwagier – Mikołaj II, ksią-
żały nie do Śląska, lecz do Małopolski. żę opawski z czeskiej dynastii Prze-
Dopiero w 1178 r. książę Kazimierz myślidów.
Sprawiedliwy podarował je księciu Potem ziemią pszczyńską i Ra-
opolsko-raciborskiemu, Mieszkowi ciborzem rządzili potomkowie Mi-
Plątonogiemu. kołaja II – syn Jan I i wnuk Jan II,
Od tej pory ziemia pszczyńska już na zwany Żelaznym. Ten ostatni w 1407 r.
trwałe związana została ze Śląskiem. wyodrębnił ze swych włości Pszczynę
Po Mieszku Plątonogim panowali tu wraz z okolicznymi ziemiami jako
kolejni piastowscy książęta opolscy dożywotnią własność swej żony,
i raciborscy: Kazimierz (1211 – 30), Heleny Korybutówny, bratanicy króla
Mieszko II (1238 – 46) i jego brat Wła- Władysława Jagiełły. I dopiero od
dysław (1246 – 81), wreszcie dwóch tego czasu możemy rzeczywiście
15
synów Mieszka II – najpierw Miesz- mówić o ziemi pszczyńskiej – jej
ko, potem Przemysław (do 1306 r.). granice, choć później nieco zmieniane,
Page 1  |  Page 2  |  Page 3  |  Page 4  |  Page 5  |  Page 6  |  Page 7  |  Page 8  |  Page 9  |  Page 10  |  Page 11  |  Page 12  |  Page 13  |  Page 14  |  Page 15  |  Page 16  |  Page 17  |  Page 18  |  Page 19  |  Page 20  |  Page 21  |  Page 22  |  Page 23  |  Page 24  |  Page 25  |  Page 26  |  Page 27  |  Page 28  |  Page 29  |  Page 30  |  Page 31  |  Page 32  |  Page 33  |  Page 34  |  Page 35  |  Page 36  |  Page 37  |  Page 38  |  Page 39  |  Page 40  |  Page 41  |  Page 42  |  Page 43  |  Page 44  |  Page 45  |  Page 46  |  Page 47  |  Page 48  |  Page 49  |  Page 50  |  Page 51  |  Page 52  |  Page 53  |  Page 54  |  Page 55  |  Page 56  |  Page 57  |  Page 58  |  Page 59  |  Page 60  |  Page 61  |  Page 62  |  Page 63  |  Page 64  |  Page 65  |  Page 66  |  Page 67  |  Page 68  |  Page 69  |  Page 70  |  Page 71  |  Page 72  |  Page 73  |  Page 74  |  Page 75  |  Page 76  |  Page 77  |  Page 78  |  Page 79  |  Page 80  |  Page 81  |  Page 82  |  Page 83  |  Page 84  |  Page 85  |  Page 86  |  Page 87  |  Page 88  |  Page 89  |  Page 90  |  Page 91  |  Page 92  |  Page 93  |  Page 94  |  Page 95  |  Page 96  |  Page 97  |  Page 98  |  Page 99  |  Page 100  |  Page 101  |  Page 102  |  Page 103  |  Page 104  |  Page 105  |  Page 106  |  Page 107  |  Page 108  |  Page 109  |  Page 110  |  Page 111  |  Page 112  |  Page 113  |  Page 114  |  Page 115  |  Page 116  |  Page 117  |  Page 118  |  Page 119  |  Page 120  |  Page 121  |  Page 122  |  Page 123  |  Page 124  |  Page 125  |  Page 126  |  Page 127  |  Page 128  |  Page 129  |  Page 130  |  Page 131  |  Page 132  |  Page 133  |  Page 134  |  Page 135  |  Page 136  |  Page 137  |  Page 138  |  Page 139  |  Page 140  |  Page 141  |  Page 142